DIỄN ĐÀN ĐBND
Cập nhật 20:57 | 28/07/2017 (GMT+7)
.
Chính sách và cuộc sống

Cần giải pháp căn cơ

07:28 | 13/07/2017

Theo báo cáo tại Hội nghị trực tuyến toàn quốc sơ kết công tác tư pháp 6 tháng đầu năm 2017 do Bộ Tư pháp tổ chức mới đây, đối với công tác kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật (QPPL), các cấp đã tiếp nhận kiểm tra theo thẩm quyền 19.770 văn bản (giảm khoảng 23,3% so với cùng kỳ năm 2016); qua kiểm tra, bước đầu phát hiện 371 văn bản có dấu hiệu trái nội dung, thẩm quyền. Bộ Tư pháp đã kiểm tra theo thẩm quyền 1.582 văn bản (gồm 197 văn bản của các bộ, cơ quan ngang bộ; 1.385 văn bản của địa phương), tăng 139 văn bản so với cùng kỳ 2016; phát hiện và ra kết luận đối với 39 văn bản trái pháp luật về nội dung, thẩm quyền (12 văn bản của bộ, cơ quan ngang bộ, 27 văn bản của địa phương); hiện có 14 văn bản đã được xử lý, 22 văn bản đã có hướng xử lý.

Dường như, điệp khúc phát hiện, xử lý “văn bản sai” bao giờ cũng hiện hữu trong mỗi kỳ sơ kết, tổng kết công tác tư pháp. Một mặt thể hiện sự sát sao của Bộ Tư pháp với vai trò là “người gác cổng”, nhưng mặt khác lại cho thấy chất lượng văn bản QPPL chưa được cải thiện, dù đã nhiều lần được đề cập tới.  Sở dĩ, câu chuyện văn bản trái thẩm quyền, nội dung và cả thể thức trình bày vẫn được đề ra trong mỗi kỳ báo cáo là bởi cơ quan chức năng mới xử lý được “phần ngọn”, tức là phát hiện, bãi bỏ văn bản sai mà chưa chú ý tới gốc rễ phát sinh ra cái sai.

Câu hỏi đặt ra là văn bản QPPL ban hành trái nội dung, thẩm quyền là do đâu? Trước hết, để ban hành được một văn bản QPPL, phải trải qua nhiều bước, từ soạn thảo, tham vấn ý kiến tới thẩm định tức là phải theo trình tự do luật định. Song, thực tế không ít văn bản được xây dựng theo kiểu “rút gọn”, thành thử chất so với lượng vẫn còn khoảng cách khá xa.

Bên cạnh đó, phải thẳng thắn đánh giá, nguyên nhân cốt lõi là do sự hạn chế về năng lực, thiếu trách nhiệm của một bộ phận người đề xuất, tham mưu, trình duyệt các văn bản QPPL, thậm chí là cả người ký quyết định ban hành. Mặt khác, công tác kiểm tra, thẩm định văn bản QPPL của các bộ, ngành, địa phương chưa được coi trọng đúng mức; việc lấy ý kiến đóng góp, tham vấn rất qua loa, hình thức khiến những chính sách dự kiến trong dự thảo văn bản không đủ “độ chín”… Hơn nữa, đâu đó vẫn còn có tình trạng “cài cắm” lợi ích vào các văn bản pháp luật, cho dù còn nhiều ý kiến trái chiều, người dân chưa thực sự đồng tình và cơ quan giám sát đã phản biện.

Có thể nói, khó có thể “lượng hóa” được những thiệt hại do các văn bản QPPL sai gây ra đối với xã hội. Nhưng rõ ràng “cái sự sai” đó gây nên sự lãng phí về thời gian và tốn kém không ít tiền bạc cho việc sửa đổi, bổ sung, điều chỉnh; đồng thời, gây nên xáo trộn cả về tâm lý và đời sống của người dân, doanh nghiệp, ảnh hưởng tiêu cực tới sinh hoạt, hoạt động sản xuất và kinh doanh, làm suy giảm niềm tin của người dân đối với các cơ quan hành chính và suy giảm hiệu quả quản lý nhà nước…

Ban hành văn bản trái với nội dung, thẩm quyền sẽ bị xử lý trách nhiệm - điều này được quy định trong Nghị định 34/2016 quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Ban hành văn bản QPPL. Thế nhưng, kể từ khi Nghị định có hiệu lực thi hành (1.7.2016), các trường hợp bị xử lý chỉ đếm trên đầu ngón tay, trong khi số lượng văn bản QPPL ban hành trái nội dung, thẩm quyền lên đến hàng trăm. Hệ quả của việc xử lý thiếu nghiêm minh là “cái sai” vẫn tiếp tục tồn tại. Vì thế, cùng với việc “sửa sai” về mặt văn bản, cần xử lý nghiêm các cơ quan, tổ chức, cá nhân tham mưu, ban hành văn bản trái nội dung, thẩm quyền. Đây là một trong những biện pháp quan trọng để không còn những văn bản pháp luật bị “tuýt còi” gây bức xúc cho người dân, đồng thời khẳng định vai trò quản lý nhà nước và tính nghiêm minh của pháp luật.

Đỗ Quyên
Xem tin theo ngày:
Ý KIẾN CHUYÊN GIA
17:59 22/01/2017
Khẳng định quyền lực phải được kiểm soát bằng quyền lực; cái gốc để chấn chỉnh kỷ cương bộ máy vẫn là đạo đức cách mạng của người lãnh đạo, các khách mời tham gia trao đổi về chủ đề “Chấn chỉnh kỷ cương bộ máy nhà nước - Vai trò của cơ quan dân cử” cho rằng: Một hệ thống dân cử mạnh sẽ góp phần quan trọng vào việc xây dựng, thúc đẩy hệ thống chính quyền các cấp kỷ cương, hành động. Muốn vậy, mỗi đại biểu phải trở thành một “ngọn đuốc” rọi sáng mọi ngóc ngách của cuộc sống.
Quay trở lại đầu trang