KINH TẾ
Cập nhật 11:40 | 21/10/2018 (GMT+7)
.

Đẩy mạnh phát triển năng lượng tái tạo

08:55 | 10/08/2018
Bảo đảm an ninh năng lượng và phát triển bền vững là hai trụ cột quan trọng của nền kinh tế. Tại Diễn đàn Năng lượng Việt Nam, do Bộ Công thương tổ chức thường niên, diễn ra sáng 9.8 tại Hà Nội, các đại biểu cho rằng, cần đẩy mạnh phát triển năng lượng tái tạo trong bối cảnh Việt Nam tạm dừng các dự án điện hạt nhân, các dự án nhiệt điện than ngày càng khó thực hiện. Đồng thời, đẩy mạnh chương trình sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả.

Nhu cầu tăng cao

Thứ trưởng Bộ Công thương Hoàng Quốc Vượng cho biết, nền kinh tế Việt Nam phát triển với tốc độ cao, tạo ra những thách thức, thay đổi to lớn trong đời sống kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, nhu cầu năng lượng là thách thức rất lớn khi các nguồn năng lượng sơ cấp như than đá, dầu khí… hoặc được khai thác hết, hoặc đang cạn kiệt, không đủ cho nhu cầu trong nước. Mặt khác, các yêu cầu ngày càng cao về bảo vệ môi trường cũng tạo ra áp lực to lớn đối với việc thực hiện chiến lược bảo đảm an ninh năng lượng gắn với phát triển bền vững.

“Dự báo của chúng ta mới đưa ra tăng trưởng đến năm 2025 chỉ khoảng 9% và sau năm 2025 là khoảng 8%. Nhưng nếu nền kinh tế phát triển mạnh mẽ hơn, nhu cầu điện tăng cao hơn; các nhà máy điện, đặc biệt là các nhà máy điện ở hai trung tâm khí lớn là Ô Môn và khu vực miền Trung, ở Dung Quất và Chu Lai đi vào hoạt động chậm thì khả năng thiếu điện còn trầm trọng hơn nữa...”, Thứ trưởng Hoàng Quốc Vượng cho hay.

Phó Tổng giám đốc EVN Ngô Sơn Hải đưa ra dự báo, trong giai đoạn đến năm 2030 nhu cầu sử dụng điện sẽ tiếp tục tăng ở mức cao. Với mục tiêu tới năm 2020 về cơ bản nước ta trở thành nước công nghiệp theo hướng hiện đại, ngành điện cần phải bảo đảm sản xuất 265 - 278 tỷ kWh vào năm 2020 và khoảng 572 - 632 tỷ kWh vào năm 2030. Tốc độ tăng trưởng giai đoạn 2016 - 2020 là 10,3 - 11,3%/năm, giai đoạn 2021 - 2030 khoảng 8 - 8,5%. Tuy nhiên, theo ông Ngô Sơn Hải, các nguồn điện được khởi công xây dựng để đưa vào vận hành rất thấp so với yêu cầu tại Quy hoạch điện VII điều chỉnh trong 5 năm  2018 - 2022 với tổng công suất các nguồn điện dự kiến đưa vào vận hành là 34.864MW, trong đó nhiệt điện là 26.000MW.

Trên thực tế, hiện mới chỉ có 7 dự án nhiệt điện than/7.860MW đã được khởi công và đang triển khai xây dựng. Như vậy, còn trên 18.000MW/26.000 MW các dự án nhiệt điện than dự kiến vào vận hành trong 5 năm tới nhưng đến nay chưa được khởi công xây dựng và sẽ ảnh hưởng rất lớn đến việc cung ứng điện các năm tiếp theo.

Toàn cảnh diễn đàn Ảnh: Lâm Hiển

Cân bằng cung cầu thị trường

Tại diễn đàn, các đại biểu đều nhấn mạnh, nguy cơ thiếu hụt nguồn điện cho phát triển kinh tế do hạn chế về nguồn cung năng lượng sơ cấp trong nước dẫn đến sự phụ thuộc ngày càng tăng vào nguồn nhiên liệu nhập khẩu, đặc biệt nhiên liệu cho phát điện. Tốc độ tăng trưởng phụ tải cao cũng gây sức ép lên hạ tầng cơ sở ngành năng lượng, đòi hỏi vốn đầu tư lớn trong bối cảnh nợ công tăng cao và quá trình cổ phần hóa chưa thuận lợi. Cùng với đó là thách thức về các tác động môi trường của các hoạt động cung cấp năng lượng sẽ ngày càng gia tăng do nhu cầu năng lượng trong nước tăng nhanh, đi kèm với sự gia tăng nhanh chóng về tỷ trọng các nguồn nhiên liệu hóa thạch, đặc biệt là than trong cơ cấu nguồn cung năng lượng.

Theo nguyên Bộ trưởng Bộ Khoa học - Công nghệ Nguyễn Quân, việc bảo đảm điện nói riêng, bảo đảm an ninh năng lượng nói chung rất khó khăn, nhất là khi đất nước đã quyết định dừng xây dựng các dự án điện hạt nhân nhưng các nguồn điện thay thế cho điện hạt nhân chủ yếu là năng lượng tái tạo đang còn rất nhiều bất cập chưa được giải quyết. Vì vậy, Việt Nam cần nhanh chóng cần nâng cao việc ứng dụng công nghệ vào phát triển năng lượng, nhất là những thành tựu của Cách mạng Công nghiệp 4.0. Bên cạnh đó, đẩy nhanh phát triển năng lượng tái tạo như điện gió, mặt trời… Và muốn phát triển năng lượng tái tạo thì rất cần sự tháo gỡ về cơ chế, chính sách, hoàn thiện khuôn khổ pháp lý cũng như có những ưu đãi, hỗ trợ cho nhà đầu tư.

Đề xuất đến giải pháp cho bài toán nguy cơ thiếu điện, chuyên gia kinh tế, TS. Trần Đình Thiên cho rằng, phải quan tâm đến quản lý phía cầu trong bảo đảm an ninh năng lượng. Theo đó, cách tiếp cận phải nằm trong sự phát triển của nền kinh tế, nghĩa là phải thay đổi và tính toán theo cơ chế thị trường, do thị trường quyết định. Cụ thể, về việc đáp ứng nhu cầu năng lượng, ông Trần Đình Thiên cho rằng, phải tính toán về cầu thay vì tập trung phát triển theo cách tiếp cận và tập trung về phía cung. Về phía cầu, tiêu thụ năng lượng gắn với hai khía cạnh vĩ mô và vi mô. Vĩ mô là phân bổ nguồn lực cho các ngành, lĩnh vực tiêu dùng điện năng khác nhau như thế nào, và vi mô là hiệu quả sử dụng năng lượng tại cơ sở được phân bổ nguồn lực như thế nào để bảo đảm cho đất nước phát triển.

Chuyên gia kinh tế, TS. Trần Đình Thiên nhấn mạnh, hiện nay, bước vào cuộc Cách mạng Công nghệ 4.0 cho thấy tư duy cấu trúc ngành kinh tế, và các loại công nghiệp kéo theo nhu cầu sử dụng năng lượng đã thay đổi. Cần phải định giá năng lượng để bảo đảm cho các nhà đầu tư quan tâm vào lĩnh vực năng lượng. Việc định giá thấp quá sẽ dẫn đến tiêu dùng lãng phí, sẽ luôn luôn thiếu hụt. Phải lấy giá cả điều tiết cung cầu thị trường, giá điện bây giờ thấp nên dẫn đến tiêu dùng lãng phí. Nếu để mức giá thấp thì ngành điện luôn thiếu hụt, giờ phải chuyển sang lấy giá cả thị trường làm căn cứ chính cho việc điều chỉnh giá điện.

Minh Hương
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang