KINH TẾ
Cập nhật 15:25 | 20/08/2018 (GMT+7)
.

Học hỏi từ đối thủ cạnh tranh

07:14 | 09/08/2018
Thương hiệu và sản phẩm “Phở Việt” đang được người Thái Lan sản xuất và bán chạy nhất ở thị trường Mỹ nhờ vào mạng lưới phân phối, cách làm thương hiệu cũng như ứng dụng công nghệ. Chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan đề cập đến chuyện này tại Hội thảo Nâng cao chuỗi giá trị sản phẩm - giải pháp tăng trưởng xuất khẩu bền vững do Bộ Công thương tổ chức sáng 8.8, kèm theo khuyến nghị: Doanh nghiệp trong nước cần học đối thủ cạnh tranh để hóa giải những thách thức trong xuất khẩu.

Xuất khẩu duy trì đà tăng trưởng

Theo Bộ Công thương, 2017 là năm đặc biệt thành công, lần đầu tiên kim ngạch xuất khẩu nước ta đạt 214 tỷ USD, tăng 21,2% so với năm 2016. Tính đến hết tháng 7.2018, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam tăng 12,7% so với cùng kỳ năm 2017, ước đạt 264,32 tỷ USSD. Trong đó, kim ngạch xuất khẩu đạt 133,69 tỷ USD. Xuất khẩu tiếp tục duy trì tốc độ tăng trưởng khá với mức tăng 15,3% so với cùng kỳ năm 2017, cao hơn mức tăng trưởng phấn đấu đạt được cả năm 2018, bằng 56,5% kế hoạch năm.

Tuy vậy, Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu Trần Thanh Hải cho rằng, hoạt động xuất khẩu đang đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức. Cụ thể, trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, chủ nghĩa bảo hộ xuất hiện trở lại và thể hiện rõ ràng hơn trong những tháng đầu năm 2018. Dù kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của nước ta cao nhưng đóng góp chủ yếu lại đến từ khu vực doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) với hơn 70%, trong khi sự tham gia của các doanh nghiệp Việt còn mờ nhạt và hạn chế. Quá trình sản xuất của các doanh nghiệp ít gắn vào chuỗi giá trị hàng hóa xuất khẩu. Hợp tác kinh doanh chủ yếu ở khâu tiếp thị bán hàng (29,5%) và sản xuất hàng hóa, dịch vụ (24,8%)...


Toàn cảnh hội thảo 

Thống kê từ Bộ NN - PTNT cũng cho thấy, cả nước hiện có khoảng 700 chuỗi giá trị nông sản được chứng nhận là chuỗi cung ứng nông sản an toàn, nhưng chỉ khoảng 50% hoạt động có hiệu quả. Điều này đã dẫn đến việc hầu hết sản phẩm chưa chiếm lĩnh được thị trường bởi vấn đề ở khâu chế biến; trong đó, các mặt hàng nông, thủy sản vẫn đang chủ yếu xuất khẩu thô. Nếu có qua sơ chế cũng ở mức độ không đáng kể, giá trị gia tăng thấp.

Liên quan đến việc xuất khẩu hàng hóa, Chủ tịch HĐQT Công ty chè Cozy Đoàn Anh Tuân cho rằng, chi phí dịch vụ logicstic và nhiều khoản chi phí khác khiến sản phẩm hàng hóa xuất khẩu của Việt Nam khó cạnh tranh về giá. Bên cạnh đó, thủ tục hành chính vẫn còn rườm rà khiến doanh nghiệp mất nhiều thời gian.

Học từ đối thủ cạnh tranh

Theo Cục Xuất nhập khẩu, để hướng tới xuất khẩu bền vững, trong thời gian tới cần xây dựng các chuỗi sản phẩm nhằm góp phần gia tăng giá trị cho hàng hóa xuất khẩu. Để làm được điều này, mấu chốt là phải nâng cao giá trị và xây dựng thương hiệu cho sản phẩm xuất khẩu. Cụ thể, với nhóm hàng nông sản, trước hết, cần sản xuất nông nghiệp theo chuỗi thông qua các hợp đồng tiêu thụ nông sản giữa nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp để xây dựng vùng nguyên liệu ổn định. Đồng thời, phát triển các loại giống có năng suất cao, ứng dụng khoa học - công nghệ vào sản xuất. Đầu tư ứng dụng khoa học - công nghệ vào chuỗi sản phẩm nông nghiệp, bao gồm ứng dụng tiến bộ kỹ thuật, máy móc hiện đại cho tất cả các khâu từ giống đến canh tác, thu hoạch, bảo quản, chế biến, tiêu thụ.

Chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan cho rằng, để giải quyết những khó khăn nêu trên, doanh nghiệp trong nước cần học đối thủ cạnh tranh. Bà dẫn chứng: Thương hiệu và sản phẩm “Phở Việt” đang được người Thái Lan sản xuất và bán chạy nhất ở thị trường Mỹ nhờ vào thị trường, thông qua mạng lưới phân phối, cách làm thương hiệu cũng như ứng dụng công nghệ. Trong khi đó, doanh nghiệp Việt chưa biết khai thác những thương hiệu, sản phẩm hàng hóa mang tính truyền thống. Bà Lan cho rằng, doanh nghiệp Việt Nam cần tận dụng tốt các chỉ dẫn địa lý để có thể bảo đảm nguồn gốc xuất xứ, nâng cao thương hiệu. Việt Nam hiện nay có khoảng 80 chỉ dẫn địa lý được đưa ra nhưng các doanh nghiệp chưa tận dụng để trở thành thương hiệu riêng...

Bên cạnh vấn đề thương hiệu, nhiều ý kiến cho rằng, bản thân doanh nghiệp trong nước phải quyết được các vấn đề liên quan đến việc bảo đảm chất lượng sản phẩm khi tham gia vào các chuỗi giá trị. Muốn chuỗi có giá trị gia tăng cao thì sản phẩm phải có chất lượng tốt, phải truy xuất được nguồn gốc của nguyên liệu đầu vào đến các sản phẩm cuối cùng, phải đạt phải đạt chuẩn của những thị trường khắt khe. Thay vì việc chỉ xuất khẩu nguyên liệu thô, doanh nghiệp phải xác định cần xuất khẩu các sản phẩm mang lại giá trị gia tăng cao hơn. Đặc biệt, khi thâm nhập vào được thị trường các nước, doanh nghiệp phải duy trì được chất lượng sản phẩm và sự trung thực với khách hàng.

Bên cạnh đó, Nhà nước cũng phải có những chính sách đồng bộ trong hỗ trợ doanh nghiệp trong xuất nhập khẩu để thu hút, tạo điều kiện hơn cho doanh nghiệp trong việc nhập nguyên liệu, chế biến, rút ngắn thời gian giao nhận hàng. 

Bài và ảnh: Minh Hương
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang