XÃ HỘI
Cập nhật 12:58 | 19/12/2018 (GMT+7)
.

Lắng nghe nhu cầu

17:22 | 04/06/2018
Theo khảo sát của Trung tâm nghiên cứu ứng dụng sức khỏe nam giới và cộng đồng, có 18% người chuyển giới ở khu vực phía Nam nhiễm HIV và giang mai, 40% chưa bao giờ thực hiện xét nghiệm HIV, 42% bị trầm cảm ở mức độ cao; chỉ 46% phụ nữ chuyển giới có bảo hiểm y tế. Tuy nhiên, người chuyển giới nói chung và phụ nữ chuyển giới đang phải đối diện với sự kỳ thị cũng như thiếu hệ thống y tế thân thiện.

Bị kỳ thị và thiếu thông tin

Theo một nghiên cứu của Viện Nghiên cứu Kinh tế, Xã hội và Môi trường (iSee), khi khai báo nhận mình là người chuyển giới, sẽ được chuyển tới 1 thông tin đặc biệt về y tế, thì chỉ có 15,6% người chuyển giới tìm đến sự hỗ trợ tâm lý, y tế dành cho người chuyển giới. Lý do mà nhiều người chưa bao giờ tìm đến sự hỗ trợ y tế dành cho người chuyển giới là không biết ở đâu 57,7%; hoặc biết là không có dịch vụ dành cho người chuyển giới; 48%, do tốn quá nhiều tiền 25,3%, sợ định kiến của nhân viên phục vụ 17,8% hoặc không tin tưởng vào dịch vụ 13,5%.

Thực tế cho thấy, thông tin về sử dụng hooc-môn và các vấn đề sức khỏe người chuyển giới chưa được quan tâm đúng mức. Sự thiếu hụt này khiến người chuyển giới lúng túng trong việc xác định bản dạng giới của mình, sử dụng “liều”, không có hướng dẫn hooc-môn trôi nổi trên thị trường bán lậu. Mặc dù, đã có nhiều cơ sở trung tâm y tế cho đồng tính nam (gay, MSM) về HIV và sức khỏe tình dục, nhưng người chuyển giới chưa có cơ sở y tế nào quan tâm trực tiếp tới đối tượng này. Không có sự trợ giúp của bác sỹ tâm lý hay cơ sở y tế nào, người chuyển giới phải chịu nhiều áp lực tâm lý tổn hại sức khỏe tâm thần, và có những phải pháp tiêu cực làm hại đến bản thân.

Kết quả khảo sát cũng cho thấy, nhóm chuyển giới từ nữ sang nam ít có vấn đề về sức khỏe tình dục hơn, vì họ không có nhiều quan hệ tình dục với các đối tượng khác nhau. Tuy nhiên, với nhóm chuyển giới từ nam sang nữ - (MTF) - những rủi ro của các bệnh lây truyền tình dục là rất cao. Với những nhóm kiếm tiền bằng cách “làm gái”, mặc dù có được nghe tuyên truyền nhiều về HIV và các bệnh lây nhiễm, nhưng vì phải chiều khách hàng, nên nhiều khi họ cũng không dùng bao cao su. Với những người không làm gái mại dâm, thì việc quan hệ với người tình cũng ít khi được bảo đảm. Do cảm thấy yếu thế trong mối quan hệ, MTF thường phải chiều chuộng người đàn ông dị tính của mình bằng mọi cách, kể cả bằng tình dục, vì thế các biện pháp bảm đảm an toàn thường bị bỏ qua. Nguy cơ bị mắc các bệnh sùi mào gà, HIV, …., rất cao ở nhóm này. Trong khi đó, họ lại không dám đến các cơ sở y tế để khám, chữa bệnh nên rất dễ dẫn đến những hậu quả đáng tiếc.


Đại diện người chuyển giới chia sẻ tại hội thảo về Luật chuyển giới

Thay đổi nhận thức

 Một trong những nội dung của Bộ Nguyên tắc Yogyakarta về Áp dụng Luật Nhân quyền Quốc tế liên quan tới Xu hướng Tính dục và Bản dạng Giới (2006) là đảm bảo những người có mong muốn thay đổi cơ thể có thể tiếp cận đến các dịch vụ chuyển giới  điều trị, chăm sóc và hỗ trợ có năng lực. Đồng thời, thực hiện mọi biện pháp lập pháp, hành pháp và các biện pháp cần thiết khác nhằm đảm bảo mọi cá nhân đều được tiếp cận với các trang thiết bị, sản phẩm và dịch vụ y tế tốt nhất, bao gồm các trang thiết bị, sản phẩm và dịch vụ có liên quan đến sức khỏe giới tính và sức khỏe sinh sản.

Trong bối cảnh các nguyên tắc nhân quyền và quyền y tế được quan tâm hiện nay, nhiều quốc gia ở đã triển khai một hệ thống y tế dành cho người chuyển giới, tập trung vào các cá nhân mong muốn phẫu thuật thay đổi giới tính, thì ở Việt Nam, các vấn đề này hiện nay mới đang được xem xét sau khi QH thông qua Bộ luật Dân sự 2015. Thời gian chưa nhiều để có thể có được những kết quả rõ ràng, nhất là khi pháp luật chuyên ngành về chuyên giới chưa được ban hành. Hiện một số bệnh viện đã có phòng khám tư vấn cho người chuyển giới, đồng tính và một số tổ chức xã hội dân sự cũng đã có nhiều hoạt động liên quan đến nâng cao nhận thức của cộng đồng chuyển giới về các vấn đề y tế, phòng tránh các bệnh tình dục… Gần đây nhất Trung tâm Nâng cao chất lượng cuộc sống đã triển khai một số dự án như Thúc đẩy bình đẳng giới trong chăm sóc sức khỏe cho người chuyển giới nữ; Tăng cường kết nối cộng đồng phòng chống HIV phía nam… Đối tượng hướng tới của các dự án này không chỉ là người chuyển giới nữ, mà còn các nhân viên y tế. Đặc biệt, thông qua dự án Bộ quy tắc ứng xử của cơ sở y tế nhạy cảm giới cũng đã được giới thiệu đến các cơ sở y tế cộng đồng. Giám đốc Trung tâm nâng cao chất lượng cuộc sống, Nguyễn Nguyên Như Trang cho rằng, nhân viên y tế cần được trang bị kiến thức, những kỹ năng cơ bản để khám, tư vấn cho người chuyển giới. Từ việc nâng cao nhận thức, sẽ đi đến giảm sự phân biệt kỳ thị, sự e ngại khi tư vấn, thăm khám cho người chuyển giới.  

Có thể thấy, hành trình để những quy định cụ thể, chuyên ngành dành cho người chuyển giới còn nhiều vấn đề cần phải giải quyết. Đó không chỉ là việc sớm hoàn thiện hệ thống pháp luật mà còn là những điều kiện cần và đủ để những quy định được thi hành trên thực tế. Trong khi chờ những điều kiện trên thì có những việc chúng ta có thể làm được ngay, như đẩy mạnh việc tiếp cận, xét nghiệm và hỗ trợ người chuyển giới nữ có HIV vào chương trình điều trị; đồng thời hỗ trợ người chuyển giới nữ tiếp cận với các dịch vụ chẩn đoán, điều trị bệnh lây qua đường tình dục, dự phòng trước và sau phơi nhiễm HIV. Để làm được điều này, cần sự đồng cảm, lắng nghe nhu cầu của người chuyển giới.

Nguyễn Minh
Xem tin theo ngày:
LAO ĐỘNG
22:14 16/12/2018
Ngày 16.12, tại Trường Đại học Kinh tế Quốc dân, Hà Nội, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã tổ chức “Ngày Hội khởi nghiệp quốc gia của học sinh, sinh viên năm 2018”. Tham dự lễ khai mạc có Ủy viên Bộ Chính trị, Trưởng Ban Dân vận Trung ương Trương Thị Mai; Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam; Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phùng Xuân Nhạ, cùng đại diện lãnh đạo một số bộ, ban, ngành Trung ương.
Quay trở lại đầu trang