XÃ HỘI
Cập nhật 12:47 | 18/12/2017 (GMT+7)
.

Những lỗ hổng của thị trường tân dược

08:24 | 21/09/2017
Vụ việc tại VN Pharma vỡ lở gây bức xúc trong xã hội chỉ là “phần nổi của tảng băng chìm” về những bất cập và méo mó của thị trường dược hiện nay, đòi hỏi cơ quan quản lý nhà nước cần phải có những thay đổi về chính sách và cách thức quản lý.

Để không lặp lại những VN Pharma

Những bất cập và méo mó trong thị trường dược và thiết bị y tế gây bức xúc từ nhiều năm nay, nhưng phải đến khi vụ việc tại VN Pharma vỡ lở mới được hé lộ phần nào.

Theo các chuyên gia, thực trạng thị trường tân dược và vai trò của các bên liên quan gồm cơ quan quản lý nhà nước chuyên ngành, bệnh viện, các công ty dược còn nhiều vấn đề đáng quan tâm. Đó là chất lượng và giá các gói thầu mua sắm thuốc tại các bệnh viện; thuốc là một hàng hóa công  vì người bệnh trên thực tế chi trả một phần nhất định, còn phần lớn chi phí từ ngân sách và quỹ bảo hiểm y tế. Vì thế, nhà nước phải chịu trách nhiệm hoàn toàn cho việc mua sắm.

Tuy nhiên, hiện nay, việc quản lý đấu thầu mua sắm đang được giao phó cho ngành y tế. Việc ‘khoán trắng’ này dẫn đến những hạn chế. Đó là, ngành y tế phải đảm nhận đồng thời chức năng kiểm soát chất lượng thuốc và yêu cầu quản lý dược hiệu quả, tức giá thuốc. Trong một cơ quan vốn thuần túy chuyên môn về dược, điều này sẽ nảy sinh bất cập. Trong khi thuốc được quy định là mặt hàng cần có sự kiểm soát về giá của Nhà nước nhưng Bộ Tài chính không có vai trò gì. Xuất phát từ việc thiếu sự tham gia của Bộ Tài chính - chỉ mình Cục Quản lý dược, Bộ Y tế quyết định, khiến cho cơ quan này dễ rơi vào xung đột lợi ích: Chỉ chú trọng khía cạnh kinh tế hơn là quản lý chất lượng thuốc.

Điều này tạo nên những nghi vấn về chuyện có hay không việc tác động từ cơ quan quản lý về đấu thầu thuốc để các công ty “sân sau” dễ dàng dành được các gói thầu lớn như trường hợp VN Pharma.

Tăng cường giám sát và minh bạch thông tin

Theo các chuyên gia, Nhà nước cần tách bạch và làm rõ chức năng quản lý chất lượng thuốc và quản lý giá cả mặt hàng thuốc của Cục Quản lý dược, Bộ Y tế.

Theo đó, về mặt chất lượng, Cục Quản lý dược là cơ quan duy nhất chịu trách nhiệm kỹ thuật về chất lượng của mọi loại thuốc lưu hành trên thị trường. Vấn đề giá thuốc, đặc biệt là giá thuốc ở các gói thầu mua sắm trong bệnh viện cần có sự tham gia đồng thời của Cục Quản lý giá, Bộ Tài chính. Bên cạnh hội đồng chuyên môn kỹ thuật như hiện nay, cần có thêm hội đồng quyết định về giá, trong đó có đại diện của Bộ Tài chính. Để tránh việc khuất tất trong đấu thầu thuốc, tất cả các gói thầu cần được tổ chức đấu thầu công khai, có sự giám sát độc lập.

Cũng theo các chuyên gia, phải minh bạch triệt để thông tin và giám sát việc đấu thầu các gói thầu thuốc. Công tác đấu thầu phải bảo đảm sự tham gia của các bên: Quỹ bảo hiểm y tế, đại diện hiệp hội các nhà sản xuất thuốc và đại diện nhà nước vì đây loại hàng hóa công. Thực tế hiện hiện nay, việc công khai thông tin và giám sát trong quá trình đấu thầu rất hạn chế. Người dân sử dụng thuốc có quyền lợi trực tiếp sát sườn hầu như không có vai trò gì trong quy trình này.

Kim Anh
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang