Cho ý kiến về Luật Dự trữ quốc gia, một số ý kiến cho rằng, dự trữ quốc gia được sử dụng để khắc phục hậu quả thiên tai, hỏa hoạn, dịch bệnh… Nếu mục tiêu của dự trữ quốc gia là tham gia bình ổn thị trường thì lớn quá.
Chủ tịch Hội đồng Dân tộc K’Sor Phước: Tiền là hàng hóa đặc biệt, không thể để trong dự trữ
Về nguyên tắc quản lý, sử dụng dự trữ quốc gia tại Điều 7 tôi đồng ý, tức là phải có một số vấn đề về bí mật chứ không thể bỏ yếu tố bí mật được. Vấn đề quốc gia, bảo vệ Tổ quốc có nhiều vấn đề bí mật lắm làm sao đưa ra công khai được.
Về phương thức Điều 23 tôi đồng ý với quan điểm của Ủy ban thẩm tra, nhưng theo tôi phải thêm một ý, tức là đồng tiền là hàng hóa đặc biệt, nó không thể để trong dự trữ mà đồng tiền phải luôn sinh lời, “anh” để đó là trái với quy luật của đồng tiền, cho nên không dự trữ bằng tiền, dù là tiền gì.
Còn những ý kiến khác nhau tôi đồng tình với quan điểm của Ban soạn thảo nhiều hơn, bởi vì thật ra có những mặt hàng dự trữ mang tính chất thị trường, ví dụ như xăng dầu, lương thực, nhưng phải thấy bình ổn thị trường trong quy luật cạnh tranh của thị trường mới đúng mục tiêu của bình ổn. Tuy nhiên, đây là lúc đất nước đang khó khăn, ví dụ xăng dầu không có thì chúng ta phải xuất ra, hoặc lương thực lúc này vùng này bị đói nghiêm trọng chúng ta tung ra để cứu đói cho dân, nhiệm vụ, mục đích là để xử lý vấn đề, tình huống cấp bách của đất nước, của khu vực chứ không phải nhiệm vụ là bình ổn giá thị trường đối với hàng hóa đó.
Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Phan Xuân Dũng: Dự trữ quốc gia phải gắn chặt chẽ với việc ứng dụng khoa học công nghệ
Theo tôi, dự trữ quốc gia phải gắn rất chặt chẽ với việc ứng dụng khoa học công nghệ hiện đại. Lần thảo luận trước về vấn đề này, Chủ nhiệm Đào Trọng Thi cũng đã nói, nhưng đến nay, chưa sửa được nhiều. Điều 49, việc lựa chọn đơn vị đảm nhận bảo quản hàng dự trữ quốc gia phải có lựa chọn tiêu chí liên quan đến công nghệ. Điều 57, việc nghiên cứu khoa học quản lý và ứng dụng công nghệ bảo quản hàng dự trữ quốc gia nhưng trong luật viết như thế này có hợp không. Lần trước anh Đào Trọng Thi cũng đã nêu vấn đề này, lần này tôi đọc lại cũng thấy băn khoăn. Theo đó, Điều 58 hiện đại hóa kho dự trữ quốc gia cũng như vậy, tôi đề nghị cân nhắc thêm về cách viết.
Ủy ban Tài chính - Ngân sách đề nghị xem xét thu hẹp mục tiêu quốc gia sử dụng dựa trên việc cân đối nguồn lực và đề nghị bỏ mục tiêu tham gia bình ổn thị trường, góp phần ổn định kinh tế vĩ mô. Lần trước khi thảo luận nội dung này, tôi cũng phát biểu liên quan đến vấn đề này một chút, bởi vì tôi nghĩ trong thời điểm hiện nay và 5, 10 năm nữa cũng có thể như vậy là rất hợp lý, nhưng định hướng đến một thời điểm dài hơn thì có lẽ đất nước mình vượt qua nước trung bình, nước ta có rất nhiều đặc thù để ta có thể tham gia được như định hướng chiến lược ở đây, tức là Mục a quy định vùng, lãnh thổ của từng thời kỳ phù hợp với tiến trình hội nhập quốc tế. Do đó đề nghị bỏ mục đó tôi thấy băn khoăn.
Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Nguyễn Văn Giàu: Trong thực tiễn có việc bảo đảm an sinh xã hội…
Trong thực tiễn khi thiên tai xảy ra thì điều đầu tiên là đói khát và biến động giá. Tôi nhất trí là bỏ nhưng làm thế nào để bao hàm được ý có can thiệp biến động giá. Chỗ nào lũ lụt thì có chuyện đó xảy ra. Chính vì mục tiêu này cũng tạo điều kiện cho dự trữ quốc gia xây dựng hệ thống cơ sở vật chất. Nếu tham gia góp phần ổn định kinh tế vĩ mô, bảo đảm an sinh xã hội thì lớn lắm, nhưng trong thực tiễn có việc đó. Theo tôi nên bao hàm thêm ý đó cho rõ hơn.
Điều 16 có 3 là khoản 1, 2, 3. Khoản 1 là khoản tuyên truyền, Khoản 2 là khoản trách nhiệm phối hợp để tổ chức thực hiện của UBND tỉnh, Khoản 3 là xây dựng cơ sở vật chất. Nhưng nội dung thảo luận của ĐBQH tại tổ và tại hội trường tôi hiểu là bao hàm làm thế nào địa phương muốn có một quyền thực thụ để can thiệp khi cần thiết. Vấn đề quan trọng cốt lõi là ở chỗ đó. Theo tôi nếu ta cải tiến về phương pháp quản lý cho tốt là các chỉ đạo khẩn trương thực hiện được ngay; cứ tập quyền, không phân quyền còn nói chung chung là kiểm điểm trách nhiệm ai chịu, vấn đề sống còn là mạng người, thành ra Điểm 2 Điều 16 chung chung, theo tôi là không nên. Tôi thấy Điều 31, 52 quy định trách nhiệm Chủ tịch tỉnh rõ ràng. Điều 23 có giải trình là thu hẹp lại còn 11 nhóm ở Khoản a nhưng trong 11 nhóm, tôi thấy có 2 nhóm không ổn, thiếu cụ thể: nhóm thứ nhất là nhóm cây trồng, Việt Nam có hàng trăm, thậm chí vài trăm nhóm cây trồng, theo tôi phải liệt kê ra để dự trữ, không lãng phí và đúng theo yêu cầu. Thứ hai, thuốc bảo vệ thực vật, có hàng mấy trăm nghìn thứ, là thứ gì, nói chung chung như thế này là không ổn. Trong 11 nhóm cơ bản có thể liệt kê được nhưng còn 2 nhóm quan trọng này không liệt kê.
Chủ nhiệm Ủy ban Về các vấn đề xã hội Trương Thị Mai: Nếu giữ mục tiêu tham gia bình ổn thị trường thì lớn quá
Tôi cơ bản tán thành với Điểm 1, Điểm 2 của Ủy ban Tài chính - Ngân sách trình. Điểm 1 về mục tiêu của dự trữ quốc gia, cơ quan soạn thảo muốn giữ mục tiêu tham gia bình ổn thị trường thì lớn quá. Thứ hai, muốn dự trữ góp phần bảo đảm an sinh xã hội, tôi nghĩ quy định cụ thể về khắc phục hậu quả thiên tai, hỏa hoạn, dịch bệnh chính là an sinh xã hội. Chỉ có góc độ này của an sinh xã hội gắn với dự trữ quốc gia, còn góc độ khác thì không liên quan như việc làm, bảo hiểm thất nghiệp, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, trợ cấp thường xuyên đều là an sinh xã hội. Sửa lại Điều 1 thế này thì không dùng chữ "góp phần an sinh xã hội", nhưng chính cụm từ "khắc phục hậu quả thiên tai, hỏa hoạn, dịch bệnh" chính là trợ cấp đột xuất là một góc độ an sinh xã hội. Tôi nghĩ như vậy là hợp lý.
Về ngân sách, tôi đồng tình với ý kiến giải trình của Ủy ban Tài chính - Ngân sách. Về thẩm quyền, trách nhiệm của các cơ quan, tôi nghĩ chiến lược bấy lâu nay Thủ tướng Chính phủ phê duyệt, sao bây giờ lại phải trình ra Quốc hội, tôi thấy không đồng bộ trong toàn bộ chiến lược quốc gia. Tôi ủng hộ ý kiến của cơ quan soạn thảo giao cho Thủ tướng Chính phủ phê duyệt chiến lược quốc gia, không cần trình ra Quốc hội.