CHÍNH TRỊ
Cập nhật 20:19 | 18/09/2019 (GMT+7)
.
Kỳ họp thứ Bảy, Quốc hội Khóa XIV:

Chưa nên bổ sung các dự án mới từ nguồn dự phòng chung

16:02 | 03/06/2019
Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ Bảy, sáng 3.6, dưới sự điều khiển của Phó Chủ tịch QH Phùng Quốc Hiển, QH đã thảo luận ở Hội trường về việc phân bổ, sử dụng nguồn dự phòng kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2016-2020.

Có tình trạng “giữ chỗ” để chuẩn bị cho giai đoạn sau không?

Thảo luận về phân bổ, sử dụng nguồn dự phòng kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2016 - 2020, nhiều ý kiến cho rằng, các dự án mới đề nghị bổ sung vào kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2016 - 2020 về cơ bản chưa đáp ứng được các yêu cầu. Trong điều kiện ngân sách còn khó khăn, cần tính toán kỹ lưỡng đối với từng dự án. Đặc biệt, nhiều ý kiến đề nghị chưa bổ sung các dự án mới từ nguồn dự phòng chung, trừ các dự án thực sự cần thiết, bất khả kháng, cấp bách theo đúng quy định trong Nghị quyết 26 của QH về kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2016 - 2020.


ĐBQH Mai Thị Phương Hoa (Nam Định) phát biểu

Cho ý kiến về việc sử dụng nguồn dự phòng chung kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2016 - 2020, đề cập đến việc bố trí vốn các dự án khởi công mới, ĐBQH Mai Thị Phương Hoa (Nam Định) cho biết, theo Báo cáo thẩm tra của Ủy ban Tài chính - Ngân sách, sau khi rà soát, Chính phủ đã điều chỉnh giảm nhiều nhưng vẫn còn 131 dự án với số tiền lên tới 46.548 tỷ đồng. Trong đó, phụ lục 3, 4 có một số dự án khởi công mới thì được bố trí lên tới 1.000 tỷ đồng.

Đại biểu Mai Thị Phương Hoa đề nghị, cần rà soát lại số tiền và mục tiêu của từng dự án để bảo đảm sát với thực tế và đúng thứ tự ưu tiên. Theo đó, bên cạnh những dự án văn hóa, lịch sử có ý nghĩa lớn, quốc gia và những dự án phục vụ cải cách tư pháp, cần cần rà soát lại một số dự án xây dựng trụ sở mới, xây dựng hạ tầng, kỹ thuật, khu du lịch, tâm linh ở một số địa phương xem có thật sự cần thiết và cấp bách không.

Đại biểu cũng bày tỏ băn khoăn: Liệu Chính phủ có bảo đảm giải ngân hết số vốn nếu được giao trong giai đoạn 2016 - 2020 trong khi quá trình chuẩn bị đầu tư mất hàng năm và thời gian thực hiện kế hoạch trung hạn 2016 - 2020 chỉ còn một năm rưỡi? Liệu có tình trạng mặc dù biết là chưa khả thi nhưng nhiều địa phương vẫn đưa vào danh mục để “giữ chỗ” chuẩn bị cho giai đoạn sau hay không?

Để giải đáp được những băn khoăn này, Chính phủ cần tính toán thật kỹ, bố trí số vốn phù hợp cho các dự án khởi công mới đủ giải ngân hết giai đoạn 2016 - 2020 và đặc biệt là thanh toán dứt điểm các khoản nợ đọng xây dựng cơ bản, ĐB Mai Thị Phương Hoa đề nghị.

Hầu hết dự án mới chưa đủ điều kiện để đưa vào kế hoạch

Dẫn Báo cáo thẩm tra của Ủy ban Tài chính - Ngân sách và bản các tờ trình của Chính phủ, ĐBQH Hoàng Quang Hàm (Phú Thọ) cho rằng, các báo cáo này đều ghi nhận mức vốn trung hạn giao cho các bộ, ngành, địa phương cao hơn so với cân đối ngân sách hàng năm có thể thu xếp được. Nếu sử dụng vốn dự phòng chung sẽ thiếu khoảng 155.000 tỷ đồng. Chúng ta đang ở kỳ thứ tư của kế hoạch 4 năm 2016, 2017, 2018, 2019 đã chưa xong, chỉ còn lại tiền của năm 2020 dự kiến phấn đấu cao cũng chỉ được 217.000 tỷ đồng. Nếu quyết tâm thực hiện thì hệ quả là đầu tư dàn trải, tạo cơ chế xin - cho là “điều chắc chắn” khi quá khả năng thu xếp tiền.


ĐBQH Hoàng Quang Hàm (Phú Thọ) phát biểu

Nhấn mạnh, nói đến tiền chi ngân sách không thể nói là “khoảng”, mà phải cụ thể, ĐB Hoàng Quang Hàm cho rằng, hầu hết các dự án mới chưa đủ điều kiện để đưa vào kế hoạch, nhiều dự án chưa đáp ứng nguyên tắc tiêu chí thứ tự ưu tiên theo Nghị quyết 26, Nghị quyết 71 của QH. Thẩm tra các tờ trình của Chính phủ, Ủy ban Tài chính - Ngân sách đã nhiều lần đề nghị chuẩn bị thêm, chưa sử dụng dự phòng do chưa đáp ứng được yêu cầu của Nghị quyết 71… Cho rằng, chỉ còn một năm rưỡi là hết thời gian thực hiện kế hoạch đầu tư công trung hạn, để bảo đảm công khai, minh bạch thì Chính phủ nên công khai cho mỗi ngành, địa phương biết mình được dự kiến bao nhiêu và thiếu bao nhiêu tiền so với cam kết trung hạn trước khi làm dự toán năm 2020, ĐB Hàm Quang Hàm đề nghị.

Cùng quan điểm này, ĐBQH Nguyễn Trường Giang (Đắk Nông) phân tích, Chính phủ đề nghị bổ sung khoảng 400 dự án mới từ nguồn dự phòng chung của kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2016 - 2020. Tuy nhiên, khi nghiên cứu các tờ trình, báo cáo và đối chiếu với các yêu cầu theo quy định tại khoản 5 Điều 54 của Luật Đầu tư công thì các dự án mới đề nghị bổ sung vào kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2016 - 2020 về cơ bản chưa đáp ứng được các yêu cầu; vì:

Thứ nhất, phần lớn các dự án chưa có quyết định chủ trương đầu tư của cấp có thẩm quyền nên chưa thể làm rõ sự cần thiết, mức độ khả thi và hiệu quả của dự án cũng như chưa biết về thời gian, tiến độ thực hiện dự án.

Thứ hai, chưa xác định nguồn vốn và khả năng cân đối vốn để thực hiện dự án. Theo Báo cáo của Chính phủ, trong năm 2020 ngân sách nhà nước chỉ bố trí được 217 nghìn tỷ đồng và thiếu khoảng 155 nghìn tỷ đồng so với kế hoạch vốn theo Nghị quyết 26, chưa tính đến số vốn cân đối cho số dự án mới này, mặc dù Chính phủ đã giải trình sẽ bổ sung nguồn vốn ưu tiên chi cho đầu tư từ các nguồn dự phòng ngân sách trung ương hàng năm, tăng thu, tiết kiệm chi nếu có để thực hiện. Trường hợp không đủ bù đắp sẽ tiếp tục cân đối bằng kế hoạch đầu tư vốn ngân sách trung ương hàng năm của kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2021 - 2025 là không khả thi và gần như chắc chắn phải chuyển sang kế hoạch giai đoạn sau. Điều này sẽ tạo áp lực cho kế hoạch đầu tư công giai đoạn sau, khó bảo đảm bố trí đủ vốn để hoàn thành dự án theo đúng tiến độ đầu tư đã được phê duyệt của nhiều dự án mới chưa có quyết định chủ trương đầu tư nên chưa biết tiến độ và không biết khả năng cân đối nguồn vốn như thế nào.


ĐBQH Nguyễn Trường Giang (Đắk Nông) phát biểu

Do đó, theo ĐB Nguyễn Trường Giang, việc phân bổ nguồn vốn dự phòng cho các dự án mới là không khả thi. Trường hợp nếu có vốn để bố trí thì cũng chỉ được một phần nhỏ để thực hiện dự án, không đủ để hoàn thành trong giai đoạn này mà phần lớn các dự án sẽ phải chuyển sang kế hoạch đầu tư công giai đoạn tiếp theo.

ĐB Nguyễn Trường Giang đề nghị, đối với các dự án mới bổ sung từ nguồn dự phòng chung, chưa bổ sung các dự án mới từ nguồn dự phòng chung, trừ các dự án thực sự cần thiết, bất khả kháng, cấp bách theo đúng quy định tại khoản 6 Nghị quyết số 26.

Tin: Hà An
Ảnh: Quang Khánh
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang