CHÍNH TRỊ
Cập nhật 11:31 | 14/11/2018 (GMT+7)
.
Ngày làm việc thứ nhất, Kỳ họp thứ Sáu, QH Khóa XIV:

Quốc hội nghe báo cáo về ngân sách nhà nước, cơ cấu lại nền kinh tế

20:49 | 22/10/2018
Chiều 22.10, dưới sự điều khiển của Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch QH Phùng Quốc Hiển, QH đã nghe Bộ trưởng Bộ Tài chính Đinh Tiến Dũng, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ trình bày Báo cáo về tình hình thực hiện ngân sách nhà nước năm 2018, dự toán ngân sách nhà nước và phân bổ ngân sách trung ương năm 2019; sơ kết 3 năm thực hiện kế hoạch tài chính 5 năm quốc gia 2016 - 2020; phân bổ nguồn kinh phí còn lại và chi thường xuyên chưa sử dụng hết năm 2017. Đồng thời, nghe Chủ nhiệm Uỷ ban Tài chính - Ngân sách Nguyễn Đức Hải trình bày Báo cáo thẩm tra về các nội dung nêu trên.
Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiển điều khiển Phiên họp chiều 22.10 
Ảnh: Quang Khánh

Thu nội địa tăng nhưng thu từ khu vực doanh nghiệp không đạt

Theo báo cáo thẩm tra, qua báo cáo của Chính phủ và kết quả giám sát tại một số địa phương, Ủy ban Tài chính - Ngân sách nhận thấy, kết quả thu NSNN ước vượt dự toán, nhưng chưa đạt được một số mục tiêu trong Nghị quyết của QH. Ngoài ra, thu nội địa ước vượt 0,9% so với dự toán, nhưng thực chất, số thu từ các khu vực doanh nghiệp lại không đạt dự toán. Thu cân đối từ hoạt động xuất nhập khẩu ước cả năm vượt 10 nghìn tỷ đồng so với dự toán. Đối với nhiệm vụ chi NSNN, Ủy ban Tài chính - Ngân sách lưu ý, chi NSNN đã bảo đảm các nhiệm vụ chi quản lý nhà nước, quốc phòng, an ninh, đối ngoại và thanh toán đầy đủ các chế độ, chính sách an sinh xã hội và các nghĩa vụ nợ đến hạn theo cam kết. Tuy nhiên, vấn còn một số vấn đề tồn tại như việc cơ cấu lại chi NSNN chưa có nhiều chuyển biến rõ rệt, tỷ trọng chi thường xuyên trong tổng chi NSNN còn cao.

Bên cạnh đó, việc thực hiện một số chính sách an sinh xã hội thiếu đồng bộ, chưa đạt hiệu quả so với mục tiêu, yêu cầu đề ra. Việc quản lý nguồn thu từ khai thác tài sản công còn lỏng lẻo, hiệu quả thấp, thất thoát nguồn lực còn lớn. Việc thực hiện thực hành tiết kiệm, chống lãng phí ở một số địa phương còn nặng về hình thức, chưa có chuyển biến thực sự. Công tác tổ chức phê duyệt quyết toán dự án đầu tư chưa nghiêm, các địa phương còn tồn đọng nhiều dự án hoàn thành, chưa được phê duyệt quyết toán theo quy định. Việc sắp xếp, tổ chức lại các quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách chưa có chuyển biến mạnh.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Đinh Tiến Dũng, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ trình bày Báo cáo về tình hình thực hiện ngân sách nhà nước năm 2018, dự toán ngân sách nhà nước và phân bổ ngân sách trung ương năm 2019
Ảnh: Quang Khánh

Trong lĩnh vực chi đầu tư phát triển, tình trạng giao vốn đầu tư chưa đúng quy định của pháp luật chưa được khắc phục, tình trạng giao vốn chưa hết, giao vốn rất chậm, giao nhiều lần vẫn xảy ra. Độ giải ngân vốn đầu tư xây dựng cơ bản vẫn còn chậm. Có những dự án quan trọng quốc gia, chương trình mục tiêu quốc gia và một số dự án sử dụng nguồn vốn ODA bị chậm tiến độ, làm tăng tổng mức đầu tư, gây lãng phí, giảm hiệu quả sử dụng NSNN, trong khi một số dự án có khả năng thực hiện và giải ngân tốt lại bố trí kế hoạch vốn thấp hoặc chưa được bố trí vốn.

Về nội dung điều chỉnh, bổ sung dự toán NSNN năm 2018, Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính – Ngân sách khẳng định, trong thực tế điều hành NSNN thời gian qua có phát sinh một số dự án sử dụng vốn vay, viện trợ nước ngoài chưa được giao dự toán. Chính phủ đã có Tờ trình về từng nội dung, báo cáo và được UBTVQH chấp thuận về mặt nguyên tắc, cho phép giải ngân theo cam kết với các nhà tài trợ và báo cáo QH xem xét, quyết định cho phép bổ sung dự toán NSNN năm 2018 tại Kỳ họp thứ 6. Vì vậy, việc Chính phủ báo cáo QH là đúng thẩm quyền. Ủy ban Tài chính - Ngân sách kiến nghị QH chấp thuận nội dung Chính phủ trình.

Cần có biện pháp động viên nguồn thu cao hơn

Về dự toán thu NSNN 2019, Uỷ ban Tài chính – Ngân sách cơ bản đồng tình với dự toán được Chính phủ xác định, song lưu ý, năm 2019 là năm thứ 4 liên tiếp trong kế hoạch tài chính trung hạn 5 năm 2016 - 2020 dự kiến tỷ lệ huy động từ thuế, phí thấp hơn 21% GDP, khả năng hoàn thành mục tiêu theo Nghị quyết số 25/2016/QH14 là khó khăn. Trước thực tế này, Ủy ban Tài chính – Ngân sách cho rằng, cần phân tích kỹ những nguyên nhân dẫn đến thực trạng này và có biện pháp động viên nguồn thu cao hơn trên cơ sở cơ cấu lại các khoản thu, mở rộng cơ sở thu; rà soát các nội dung liên quan đến ưu đãi đầu tư; rà soát, có biện pháp hiệu quả hơn trong công tác quản lý nguồn thu, chống thất thu..

Chủ nhiệm Uỷ ban Tài chính - Ngân sách Nguyễn Đức Hải trình bày Báo cáo thẩm tra
Ảnh: Quang Khánh

 Về thu từ dầu thô, sản lượng khai thác có xu hướng giảm dần qua các năm.  Ủy ban Tài chính – Ngân sách đề nghị, Chính phủ báo cáo rõ hơn về sự sụt giảm sản lượng tại các mỏ khai thác, dự kiến trữ lượng và kế hoạch khai thác trong các năm tiếp theo, tạo căn cứ xây dựng dự toán sát hơn. Một số ý kiến đề nghị Chính phủ sớm có giải pháp tổng thể, thực chất, rõ ràng để giải quyết việc giảm nguồn thu khá lớn khi dự án lọc dầu Nghi Sơn đi vào kinh doanh, nhằm bảo đảm cân đối tài chính và mức đóng góp của PVN cho NSNN.

Với nợ công, Ủy ban Tài chính - Ngân sách nhận thấy, tỷ lệ nợ công/GDP có xu hướng giảm dần trong các năm gần đây song nợ Chính phủ và nợ nước ngoài của quốc gia lại xu hướng tăng lên, đặc biệt nợ nước ngoài của quốc gia đã dần tới trần cho phép (50%GDP). Điều này cho thấy, mặc dù các chỉ tiêu này vẫn trong giới hạn cho phép, song vẫn tiềm ẩn những rủi ro. Vì vậy, đề nghị Chính phủ thực hiện nghiêm các biện pháp đã đề ra để bảo đảm an ninh tài chính quốc gia.

Từ kết quả thu nội địa các năm gần đây, Ủy ban Tài chính - Ngân sách cũng đề nghị Chính phủ phân tích kỹ các nguyên nhân chủ quan, khách quan dẫn đến thu từ các khu vực sản xuất kinh doanh không đạt dự toán, cơ cấu thu của NSTW còn thấp để có giải pháp phù hợp thúc đẩy tăng trưởng nguồn thu, cơ cấu lại nguồn thu, xây dựng dự toán sát thực tế, tăng cường công tác thanh tra, chống thất thu NSNN.

Về phương án phân bổ cụ thể, Uỷ ban Tài chính - Ngân sách nhận thấy, dự kiến phương án phân bổ vốn đầu tư năm 2019 đã bám sát các nguyên tắc và định hướng của UBTVQH và QH, đã bố trí vốn tập trung hơn, có trọng tâm, trọng điểm, ưu tiên bố trí thanh toán nợ đọng XDCB, các dự án chuyển tiết. Tuy nhiên, cũng có ý kiến đề nghị cân nhắc cần bố trí nguồn vốn đầu tư hỗ trợ cao hơn cho các tỉnh khó khăn, bị thiệt hại nặng nề về thiên tai trong năm 2018 và các tỉnh khó khăn để đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy và học.

Đối với phân bổ cho các chương trình mục tiêu (CTMT), Uỷ ban Tài chính - Ngân sách nêu rõ: Chính phủ đã dự kiến phương án phân bổ tổng thể các CTMT cho các địa phương nhưng chưa phân bổ chi tiết vốn ĐTPT theo từng chương trình. Do vậy, đề nghị Chính phủ hoàn thành phương án phân bổ để trình Quốc hội xem xét, quyết định. Ngoài ra, Chính phủ chưa báo cáo phân bổ chi tiết chi đầu tư phát triển cho các bộ, ngành, cơ quan trung ương theo lĩnh vực theo quy định của Nghị quyết 343/2017/UBTVQH14.

Kỷ cương, kỷ luật trong quản lý, điều hành NSNN được siết chặt

Đánh giá về Báo cáo sơ kết 3 năm thực hiện Kế hoạch tài chính 5 năm quốc gia, Ủy ban Tài chính - Ngân sách nhấn mạnh, việc xây dựng và thực hiện kế hoạch đã thu được một số kết quả bước đầu quan trọng. Cụ thể là, việc lập kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và lập ngân sách hàng năm có sự gắn kết chặt chẽ cùng hướng tới mục tiêu chung, tạo sự kết nối giữa chi tiêu của các ngành với kế hoạch tổng thể của địa phương, đáp ứng tính liên tục trong thực hiện chiến lược phát triển kinh tế - xã hội. Kỷ cương, kỷ luật trong quản lý, điều hành NSNN được siết chặt; hạn chế việc tùy tiện điều chỉnh dự toán, từng bước gắn kết giữa chi thường xuyên và chi đầu tư phát triển; thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, chống tham nhũng từng bước được chú trọng và tăng cường hơn. Đồng thời, việc thực hiện Kế hoạch tài chính 5 năm quốc gia đã bước đầu tạo tính chủ động cho các bộ, ngành trong việc dự báo khả năng thu ngân sách và nhu cầu chi tiêu để thực hiện các nhiệm vụ của bộ, ngành được giao.

Tuy nhiên, Ủy ban Tài chính - Ngân sách nhận thấy, cần kiên quyết, quyết liệt thực hiện siết chặt kỷ luật, kỷ cương về quản lý thu NSNN, cũng như thực hiện rà soát, có cơ chế quản lý chặt chẽ về ưu đãi đầu tư, chống chuyển giá. Luật Quản lý, sử dụng tài sản công đã có hiệu lực thi hành, nên Chính phủ cần chỉ đạo sát sao để sớm hoàn thành công tác kiểm kê, đưa vào cơ sở dữ liệu quốc gia về tài sản công và đưa số liệu này vào báo cáo tài chính nhà nước. Bên cạnh đó, Uỷ ban Tài chính – Ngân sách lưu ý, cần đánh giá tác động và kết quả sau một năm thực hiện thí điểm cơ chế, chính sách đặc thù tại TP Hồ Chí Minh theo Nghị quyết 54/2017/QH14. Báo cáo và đánh giá bổ sung về dự kiến tác động của việc thay đổi chính sách thuế hiện nay trong quan hệ thương mại quốc tế của một số quốc gia lớn đối với kinh tế - tài chính Việt Nam; của tiến trình cổ phần hóa, bán, khoán, cho thuê DNNN đến số thu NSNN. Chỉ đạo việc thực hiện rà soát, xem xét quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách và nguồn thu để lại cho các cơ quan, đơn vị.

Đối với thực hiện nhiệm vụ chi NSNN, Uỷ ban Tài chính - Ngân sách đề nghị, cần tăng cường, siết chặt kỷ luật, kỷ cương trong quản lý chi tiêu NSNN; nghiên cứu bổ sung các chế tài xử lý đối với các cơ quan, tổ chức, cá nhân vi phạm pháp luật trong thực hiện nhiệm vụ theo quy trình lập, chấp hành, quyết toán NSNN. Chính phủ cũng chỉ đạo quyết liệt hơn, yêu cầu các bộ, ngành, địa phương sớm xây dựng và ban hành lộ trình tăng giá dịch vụ; quy hoạch về tổ chức và xây dựng định mức chi phí, tiêu chí, tiêu chuẩn chất lượng dịch vụ công cùng cơ chế đánh giá, giám sát, thẩm định làm cơ sở xây dựng lộ trình cụ thể thực hiện Nghị định 16/2015/NĐ-CP.

Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng trình bày Báo cáo với QH về kết quả giữa kỳ thực hiện Nghị quyết của QH về cơ cấu lại nền kinh tế 2016-2020
Ảnh: Quang Khánh

+ Trong buổi chiều, dưới sự điều khiển của Phó Chủ tịch QH Phùng Quốc Hiển, QH đã nghe trình bày báo cáo của Chính phủ, báo cáo thẩm tra về đánh giá giữa kỳ thực hiện Nghị quyết số 24/2016/QH13 về kế hoạch cơ cấu lại nền kinh tế giai đoạn 2016 - 2020; đánh giá giữa kỳ thực hiện kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2016 - 2020 (bao gồm phương án điều chỉnh kế hoạch đầu tư công trung hạn vốn nước ngoài giai đoạn 2016 - 2020). Đồng thời, nghe Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, trình bày Báo cáo  đánh giá giữa kỳ thực hiện Nghị quyết số 100/2015/QH13 phê duyệt chủ trương đầu tư các chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2016-2020.

Phương Thuỷ
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang