CHÍNH TRỊ
Cập nhật 16:51 | 12/12/2018 (GMT+7)
.
Kỳ họp thứ Năm, Quốc hội Khóa XIV:

Thảo luận về dự án Luật Phòng, chống tham nhũng (sửa đổi)

14:11 | 13/06/2018
Sáng 13.6, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ Năm, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch QH Uông Chu Lưu, QH thảo luận về dự án Luật Phòng, chống tham nhũng (sửa đổi).

Phó Chủ tịch Quốc hội Uông Chu Lưu điều hành Phiên họp
Ảnh: Quang Khánh

Nhiều ý kiến ĐBQH đồng tình với phương án mở rộng phạm vi điều chỉnh của Luật Phòng, chống tham nhũng (PCTN) ra khu vực ngoài nhà nước. Tiếp thu ý kiến đóng góp của ĐBQH, dự thảo Luật được chỉnh lý theo hướng mở rộng phạm vi áp dụng đối với công ty đại chúng, tổ chức tín dụng; các tổ chức xã hội do Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Nội vụ hoặc Chủ tịch UBND cấp tỉnh quyết định thành lập hoặc phê duyệt điều lệ, thường xuyên huy động các khoản đóng góp của nhân dân để hoạt động từ thiện.


ĐBQH Bế Minh Đức (Cao Bằng) Ảnh: Quang Khánh

Đồng tình với việc mở rộng phạm vi điều chỉnh của dự thảo Luật ra khu vực tư, các ĐBQH Nguyễn Hữu Chính (Hà Nội), Nguyễn Thị Thủy (Bắc Kạn), Mai Thị Phương Hoa (Nam Định), Bế Minh Đức (Cao Bằng)… cho rằng, việc mở rộng phạm vi điều chỉnh ra khu vực ngoài nhà nước là cần thiết. Theo ĐB Bế Minh Đức, việc mở rộng là phù hợp với xu thế quốc tế, yêu cầu của PCTN đặt ra trong tình hình hiện nay; bảo đảm phù hợp với quy định của Bộ luật Hình sự, hình sự hóa các hành vi tham ô tài sản, hối lộ, nhận hối lộ... đối với người có chức vụ, quyền hạn trong doanh nghiệp, tổ chức ngoài nhà nước; đồng thời phù hợp với Công ước Liên Hợp Quốc mà Việt Nam là thành viên.


ĐBQH Nguyễn Hữu Chính (Hà Nội) Ảnh: Quang Khánh

Theo ĐB Bế Minh Đức, việc lành mạnh hóa nhóm chủ thể này còn giúp phát triển bền vững, ổn định nền kinh tế, góp phần nâng cao hiệu quả công tác PCTN trong khu vực công. Tuy nhiên, việc mở rộng sang khu vực ngoài nhà nước cần được đánh giá tác động, tính khả thi, và có các quy định chặt chẽ, phù hợp, vừa đáp ứng yêu cầu PCTN, vừa không gây khó khăn đến hoạt động của các chủ thể này.

Qua theo dõi các vụ án tham nhũng, ĐB Nguyễn Thị Thủy nhận thấy, tham nhũng không chỉ xuất hiện trong khu vực nhà nước. Các hiện tượng "sân sau", "gửi giá", "lại quả" đã xuất hiện ngày càng nhiều tại các tổ chức kinh tế ngoài nhà nước. Đã đến lúc cần mở rộng PCTN sang khu vực tư và bước đầu chỉ áp dụng với các công ty đại chúng, tổ chức tín dụng và một số tổ chức xã hội, ĐB Nguyễn Thị Thủy đề nghị.

Tuy nhiên, ĐB Nguyễn Thị Thủy cũng chỉ rõ, dự thảo Luật còn những quy định chưa khả thi, dự thảo dành tới 110 điều để quy định cụ thể những việc mà cơ quan, đơn vị, công chức, viên chức phải làm, hoặc không được làm. Trong khi đó, với khu vực tư, dự thảo lại giao trách nhiệm cho các doanh nghiệp tự căn cứ vào quy định PCTN trong khu vực nhà nước để ban hành quy định áp dụng cho doanh nghiệp. Quy định này sẽ rất khó cho doanh nghiệp, bởi ngay trong quá trình thi hành luật còn chưa có phân định quy định nào chỉ áp dụng cho khu vực công, quy định nào áp dụng cho khu vực công và tư.

Liệu các doanh nghiệp có phải định kỳ tổ chức họp báo để thông tin về hoạt động của doanh nghiệp, về công tác PCTN không, ĐB Nguyễn Thị Thủy đặt câu hỏi. Quy định như vậy cũng chưa phù hợp với nguyên tắc của Nhà nước pháp quyền XHCN là: Cơ quan nhà nước chỉ được làm những gì pháp luật cho phép; cá nhân, doanh nghiệp được làm những gì pháp luật không cấm.


ĐBQH Mai Thị Phương Hoa (Nam Định) Ảnh: Quang Khánh

Ngoài ra, dự thảo giao trách nhiệm cho cơ quan thanh tra các cấp tiến hành thanh tra doanh nghiệp. Căn cứ thanh tra lại dựa trên chính những quy định do doanh nghiệp tự ban hành, và điều này sẽ mâu thuẫn với Điều 3 của Luật Thanh tra: Căn cứ để thanh tra là các quy định của pháp luật. Với các quy định không chặt chẽ như dự thảo, không chỉ ra được các nghĩa vụ cụ thể mà doanh nghiệp phải thực hiện sẽ tiềm ẩn nguy cơ nhũng nhiễu doanh nghiệp, điều mà hàng ngày, hàng giờ Chính phủ đang tập trung tháo gỡ cho doanh nghiệp.

Dự thảo Luật quy định khu vực tư phải căn cứ các quy định kê khai tài sản đối với công chức để quy định kê khai tài sản đối với người đứng đầu doanh nghiệp. Theo đó, người đứng đầu phải kê khai tài sản của cả vợ, chồng và con chưa thành niên. Khi có tài sản, thu nhập phát sinh trên 300 triệu đồng trở lên thì phải kê khai bổ sung và giải trình nguồn gốc tài sản như áp dụng đối với công chức. Theo ĐB, đây là hai chủ thể khác nhau: Một bên là công chức là những người được giao sử dụng quyền lực công, quản lý nguồn lực công; một bên là các doanh nhân, nhà kinh doanh trong khu vực tư nhưng lại được ứng xử như nhau, đều phải thực hiện nghĩa vụ kê khai tài sản và giải trình tài sản.
Cơ quan soạn thảo cần đánh giá lại tác động của quy định này, nhất là tác động đến các chủ trương của Đảng, Nhà nước về khuyến khích khởi nghiệp, phát triển doanh nghiệp, ĐB Nguyễn Thị Thủy đề nghị.

Ở góc độ khác, ĐBQH Lưu Bình Nhưỡng (Bến Tre) băn khoăn về mở rộng phạm vi của dự thảo Luật. Ở khu vực công chúng ta chống tham nhũng chưa tốt nếu mở ra khu vực tư thì Nhà nước có nguồn lực để thực hiện hay không, nên tập trung nguồn lực để chống tham nhũng ở khu vực công, ĐB Lưu Bình Nhưỡng nói.

Hà An
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang