Ý KIẾN ĐẠI BIỂU - Ý KIẾN CỬ TRI
Cập nhật 17:57 | 23/04/2014 (GMT+7)
.

Phải đứng trên góc độ vì lợi ích của nhân dân

14:40 | 11/02/2013
Đánh giá về việc QH ban hành Nghị quyết về việc lấy phiếu tín nhiệm, bỏ phiếu tín nhiệm đối với người giữ chức vụ do QH, HĐND bầu hoặc phê chuẩn, PHÓ CHỦ NHIỆM (PCN) ỦY BAN VĂN HÓA, GIÁO DỤC, TN, TN VÀ NĐ LÊ NHƯ TIẾN cho rằng đây là dấu ấn, sự phát triển và cụ thể hóa Nghị quyết của Hội nghị Trung ương 4 nhằm tiếp tục làm trong sạch bộ máy nhà nước. Và điều quan trọng hơn là trong quá trình thực hiện, phải đứng trên góc độ vì lợi ích của nhân dân, sự trao gửi của cử tri chứ không phải vì cá nhân mình thích, muốn hoặc cảm tính, vị nể…

- Từng là  chiến sỹ, nhà báo và là đảng viên lâu năm - Phó chủ nhiệm suy nghĩ như thế nào về mối liên hệ giữa Nghị quyết về việc lấy phiếu tín nhiệm, bỏ phiếu tín nhiệm đối với người giữ chức vụ do QH, HĐND bầu hoặc phê chuẩn với Nghị quyết Trung ương 4?

- PCN Lê Như Tiến: Việc QH thông qua Nghị quyết về việc lấy phiếu tín nhiệm, bỏ phiếu tín nhiệm đối với người giữ chức vụ do QH, HĐND bầu hoặc phê chuẩn là bước tiếp theo của Hội nghị Trung ương 4 và Nghị quyết Trung ương 4 đã đề ra. Là bước tiếp theo bởi vì Nghị quyết có đề nghị, giao cho Đảng đoàn QH triển khai Nghị quyết Trung ương 4 bằng những nghị quyết cụ thể, với quy trình, thủ tục cụ thể về việc lấy phiếu tín nhiệm, bỏ phiếu tín nhiệm đối với những người giữ chức vụ do Quốc hội, HĐND phê chuẩn. QH thể chế hóa quan điểm chủ trương đường lối của Đảng bằng nghị quyết tại Kỳ họp thứ 4 và có hiệu lực vào ngày 1/2/2013, sẽ thực hiện vào Kỳ họp thứ 5 trong năm nay.

Mục đích của việc lấy phiếu tín nhiệm, bỏ phiếu tín nhiệm nhằm nâng cao năng lực, hiệu quả hoạt động giám sát của QH, HĐND giúp cho người lấy phiếu tín nhiệm, bỏ phiếu tín nhiệm thấy được mức độ tín nhiệm của mình để phấn đấu rèn luyện, nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động làm cơ sở cho cơ quan tổ chức có thẩm quyền xem xét, đánh giá, bố trí sử dụng cán bộ. Đó là mục đích đã được Điều 3 của Nghị quyết nêu rõ.

- Phó chủ nhiệm vừa nhấn mạnh việc lấy phiếu tín nhiệm, bỏ phiếu tín nhiệm là bước tiếp theo nhằm nâng cao năng lực, hiệu quả hoạt động giám sát của QH, HĐND. Vậy để thực hiện quyết sách lớn lần đầu tiên chắc chắn sẽ gặp những khó khăn?

- PCN Lê Như Tiến: Đúng vậy. Khó khăn lớn nhất là người lấy phiếu tín nhiệm và bỏ phiếu tín nhiệm chính là ĐBQH và đại biểu HĐND có thẩm quyền bỏ phiếu tín nhiệm đối với chức danh do mình bầu hoặc phê chuẩn. Làm thế nào để biết được thông tin đầy đủ về người mà mình dùng lá phiếu để quyết định, đánh giá mức độ phấn đấu hoặc tín nhiệm thì phải có thông tin đầy đủ về người mình đánh giá. Nếu mình không có thông tin đầy đủ thì hoặc đánh giá không chuẩn hoặc đánh giá lệch lạc đi. Cho nên người dự định được lấy phiếu tín nhiệm hoặc bỏ phiếu tín nhiệm phải cung cấp đầy đủ thông tin về hoạt động của mình cho ĐBQH và cho đại biểu HĐND. Người cầm lá phiếu xem xét tín nhiệm của mình đối với người được lấy phiếu tín nhiệm, bỏ phiếu tín nhiệm đến đâu là cái khó khăn lớn nhất. Để giải quyết khó khăn này thì phải bằng nhiều kênh. Rất mừng vì UBTVQH đã có Nghị quyết quy định trong thời gian trước 30 ngày người được lấy phiếu tín nhiệm, bỏ phiếu tín nhiệm phải gửi báo cáo kết quả quá trình của mình đến UBTVQH để UBTVQH gửi cho ĐBQH để có thông tin. Nhưng tôi thấy báo cáo kết quả hoạt động của chính mình thường bao giờ cũng là màu hồng, đánh giá thành tích của chính mình nhiều hơn là những hạn chế, yếu kém.

- Vâng, thưa Phó chủ nhiệm, thông tin đầy đủ, khách quan và chính xác về người được lấy phiếu tín nhiệm là một khó khăn, vậy phải có giải pháp?

- PCN Lê Như Tiến: ĐBQH phải sử dụng nhiều kênh khác như kênh thông tin qua cử tri, qua các phương tiện thông tin đại chúng, qua kênh các tổ chức chính trị xã hội, phản biện xã hội như MTTQ Việt Nam và các tổ chức thành viên, qua kênh của những nhà chuyên môn và qua những lần tiếp xúc cử tri. Phải qua rất nhiều kênh như vậy để hiểu được người mình định bỏ phiếu tín nhiệm đến đâu, hoàn thành nhiệm vụ đến đâu mới chính xác được.

Chúng ta biết có một thực tế là tâm lý của Á Đông nói chung và người Việt Nam nói riêng thường có tâm lý cả nể, ngại va chạm, dĩ hòa vi quý, nể nang e dè, thận trọng, trăm cái lý không bằng một tý cái tình. Do vậy phải khắc phục cho được tình trạng này.

Những người cầm cân nảy mực, những ĐBQH, đại biểu HĐND phải biết kết hợp giữa tình cảm với lý trí, chứ nếu tình cảm nể nang, e dè, ngại va chạm, thậm chí là dĩ hòa vi quý thì việc bỏ phiếu tín nhiệm sẽ không chính xác. Nếu vượt qua được điều này tôi tin rằng chỉ một vài ĐBQH có thể nể nang e dè, nhưng tất cả ĐBQH và đại biểu HĐND sẽ có những phán quyết chính xác, cân nhắc giữa lý và tình, cân nhắc giữa cái chung và cái riêng, đặc biệt được nhân dân trao gửi, giữ được sứ mạng lịch sử là đánh giá về những người, những chức danh do mình bầu hoặc phê chuẩn thì ĐBQH sẽ cân nhắc trước sự lựa chọn, chính là lòng tin yêu trao gửi của cử tri đối với mình.

- Thưa Phó chủ nhiệm, tôi nghĩ rằng những người được bỏ phiếu tín nhiệm cũng xem đây là cơ hội để  tự đánh giá về bản thân, vượt qua thách thức, hoàn thành nhiệm vụ?

- PCN Lê Như Tiến: Đó chính là mục đích của lấy phiếu tín nhiệm, bỏ phiếu tín nhiệm. Mục đích không có gì khác là để thúc đẩy hoạt động của toàn xã hội, thúc đẩy hoạt động của chính những chức danh do QH và HĐND bầu hoặc phê chuẩn, để thấy được trách nhiệm của mình cao hơn, trách nhiệm của mình rõ hơn - từ đó làm tốt nhiệm vụ mà QH giao cho mình, nhân dân giao cho mình, đó chính là việc mà những người thông qua bỏ phiếu và lấy phiếu tín nhiệm; những người được lấy phiếu và bỏ phiếu sẽ thấy được trách nhiệm cao hơn. Không phải mà đầu nhiệm kỳ khi đã phê chuẩn anh rồi, thì cả nhiệm kỳ 5 năm anh không cần lo toan gì nữa, hết nhiệm kỳ thì thôi. Hàng năm phải lấy phiếu tín nhiệm và mỗi lần lấy phiếu tín nhiệm không đủ 2/3 số phiếu tín nhiệm hoặc là 2 năm liên tiếp lấy phiếu tín nhiệm không quá 50% phải bỏ phiếu tín nhiệm.

- Vậy, xin Phó chủ nhiệm nói rõ hơn về lấy phiếu tín nhiệm và bỏ phiếu tín nhiệm?

- PCN Lê Như Tiến: Việc bỏ phiếu tín nhiệm và lấy phiếu tín nhiệm hoàn toàn khác nhau. Lấy phiếu tín nhiệm chính là đánh giá mức độ tín nhiệm của người đó đến đâu, còn khi đã bỏ phiếu tín nhiệm thì khẳng định người đó có còn tín nhiệm để tiếp tục thực hiện công việc đó hay không. Tôi cho rằng việc lấy phiếu tín nhiệm và bỏ phiếu rất hay ở chỗ đã mở ra văn hóa từ chức ở Việt Nam. Nếu lấy phiếu tín nhiệm, bỏ phiếu tín nhiệm mà phiếu tín nhiệm thấp thì tự anh cảm thấy không còn xứng đáng ở vị trí đó nữa, anh có lòng tự trọng xin từ chức thì QH, HĐND không phải làm động tác bỏ phiếu tín nhiệm đối với anh nữa. Còn nếu đã bỏ phiếu tín nhiệm mà đã mất tín nhiệm rồi thì lúc đó không từ chức được nữa mà phải miễn nhiệm. Đây là hai quy trình khác nhau của lấy phiếu tín nhiệm và bỏ phiếu tín nhiệm, đồng thời có những mức độ đánh giá khác nhau và thủ tục, trình tự khác nhau.

- Phó chủ nhiệm là người bỏ phiếu tín nhiệm, vậy làm thế nào để kết quả bỏ phiếu tín nhiệm được khách quan?

- PCN Lê Như Tiến: Trước hết, phải nắm được thông tin cũng giống như việc tuyển dụng một cán bộ vào cơ quan nhà nước, phải tìm hiểu thông tin của họ, khả năng hoàn thành nhiệm vụ, về trình độ chính trị, phẩm chất năng lực, tận tâm đối với công việc của Đảng và Nhà nước giao cho. Thách thức lớn nhất chính là tìm hiểu chính xác người mà mình bỏ phiếu và lấy phiếu. Tiếp theo phải vì nhân dân, vì sự trao gửi của cử tri, vì sự tín nhiệm của cử tri đã giao cho mình lá phiếu để thay mặt nhân dân quyết định lấy phiếu tín nhiệm và bỏ phiếu tín nhiệm đối với những chức danh do QH và HĐND bầu và phê chuẩn, phải đứng trên góc độ vì lợi ích của nhân dân, sự trao gửi của cử tri chứ không phải vì cá nhân mình là thích, muốn hoặc là cảm tính, vị nể, hoặc là dĩ hòa vi quý thì sự bỏ phiếu sẽ không chính xác và không hiệu quả.

- Lấy phiếu tín nhiệm và bỏ phiếu tín nhiệm là hoạt động bình thường trong quản lý nhà nước nhưng cử tri lại rất quan tâm. Theo Phó chủ nhiệm, tác động xã hội của vấn đề này sẽ như thế nào?

- PCN Lê Như Tiến: Trước khi có Nghị quyết về việc lấy phiếu tín nhiệm, bỏ phiếu tín nhiệm đối với người giữ chức vụ do QH, HĐND bầu hoặc phê chuẩn thì cử tri cả nước, dư luận xã hội và ĐBQH đều trông chờ đón đợi rất lâu rồi. Thực ra đây không phải là vấn đề mới mà Hiến pháp chúng ta đã quy định về việc bỏ phiếu tín nhiệm đối với những người giữ chức danh do QH và HĐND bầu và phê chuẩn. Luật Hoạt động giám sát của QH cũng có một chế định quy định lấy phiếu tín nhiệm, bỏ phiếu tín nhiệm đối với những người giữ chức vụ do QH hoặc HĐND phê chuẩn nhưng đề ra quy định UBTVQH đề nghị, Hội đồng Dân tộc hoặc một Ủy ban nào đó đề nghị, hoặc hội tụ được 20% số ĐBQH kiến nghị bỏ phiếu chức danh nào đó thì lúc đó mới làm được.
 
Đến nay đã 10 năm rồi chúng ta vẫn chưa thực hiện được, vì không có hướng dẫn cụ thể. Có Nghị quyết này chúng ta đã có cơ chế, có quy trình thủ tục và có những quy định cụ thể để việc bỏ phiếu tín nhiệm, lấy phiếu tín nhiệm trở thành hiện thực mà lâu nay nó chỉ ở trên các văn bản pháp luật thôi. Nghị quyết của QH có hiệu lực vào đầu năm nay, sẽ thực hiện tại Kỳ họp thứ 5 trong năm 2013.

Nhân dân, cử tri và toàn xã hội đều đánh giá rất cao Nghị quyết  và mong muốn QH phải làm thật tốt việc này. Đó là dư luận xã hội đánh giá, tác động của xã hội cũng làm cho chính những người ĐBQH như chúng tôi phải suy nghĩ, phải trăn trở và bỏ lá phiếu phải thật chính xác, phải thật chuẩn mực và thật đúng. Nếu không làm đúng thì dư luận xã hội và cử tri sẽ đánh giá chính ĐBQH không làm tròn nhiệm vụ mà cử tri đã tin tưởng và giao phó.
 
- Xin cảm ơn Phó chủ nhiệm!

Vi Hoa thực hiện
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang