Cập nhật 09:31 | 16/12/2019 (GMT+7)
.
Nâng cao chất lượng hoạt động của đại biểu không chuyên trách

Xây dựng khung đánh giá hoạt động

08:22 | 10/03/2019
Để nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của HĐND rất cần chú trọng đến hoạt động của đại biểu không chuyên trách. Theo đó, đổi mới hình thức, nội dung tập huấn, bồi dưỡng nâng cao năng lực hoạt động của đại biểu HĐND. Đặc biệt, Thường trực, các Ban HĐND tỉnh nên xem xét nghiên cứu xây dựng khung đánh giá chất lượng hoạt động của đại biểu không chuyên trách, nhằm phát huy tính chủ động của đại biểu.

Xét thi đua, khen thưởng những đại biểu tích cực

Đại biểu HĐND đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của nhân dân, do nhân dân địa phương bầu ra, chịu trách nhiệm trước nhân dân địa phương và cơ quan nhà nước cấp trên, thay mặt nhân dân quyết định những vấn đề quan trọng của địa phương. Hiệu quả hoạt động của HĐND phụ thuộc vào hiệu quả hoạt động của đại biểu HĐND, theo quy định phần lớn đại biểu HĐND hoạt động không chuyên trách. Chính vì vậy, việc đề xuất giải pháp hữu hiệu để nâng cao chất lượng hoạt động của đại biểu HĐND không chuyên trách là điều kiện quan trọng nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương.

Để nâng cao chất lượng hoạt động của đại biểu không chuyên trách nhằm từng bước nâng cao hiệu quả hoạt động của HĐND các cấp, tỉnh Lào Cai đã thực hiện nhiều giải pháp. Ngay từ đầu nhiệm kỳ, HĐND tỉnh đã phối hợp với Ban Công tác đại biểu tổ chức các lớp bồi dưỡng kỹ năng hoạt động cho đại biểu. Thường trực, các Ban HĐND cũng đã nghiên cứu tham mưu ban hành nhiều văn bản hướng dẫn tổ chức thực hiện các hoạt động theo nhiệm vụ, quyền hạn của đại biểu như: Xây dựng tiêu chí đánh giá chấm điểm hoạt động của đại biểu, xem xét các tiêu chuẩn để xét thi đua, khen thưởng đối với những đại biểu không chuyên trách có nhiều hoạt động bảo đảm chất lượng, hiệu quả; duy trì thường xuyên hội nghị giao ban định kỳ 2 cấp để giúp HĐND cấp tỉnh và cấp huyện trao đổi kinh nghiệm về kỹ năng tổ chức hoạt động.

Từ đầu nhiệm kỳ đến nay, cùng với đổi mới, nâng cao chất lượng hoạt động của HĐND, việc nâng cao chất lượng hoạt động của đại biểu không chuyên trách cũng đã được Thường trực HĐND tỉnh đặc biệt chú trọng. Cơ bản đại biểu HĐND đã thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ theo luật định, tham gia đầy đủ các cuộc TXCT, đóng góp ý nhiều kiến có chất lượng tại các kỳ họp HĐND, tham gia hoạt động giám sát, nhiều đại biểu đã thực hiện quyền chất vấn, làm rõ những vấn đề bức xúc, nổi cộm cử tri quan tâm. Qua đó, đã góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của HĐND.


Đại biểu HĐND tỉnh, thành phố Lào Cai phối hợp tiếp xúc cử tri sau kỳ họp cuối năm 2018

Cụ thể khung đánh giá chất lượng hoạt động

Tuy nhiên, phần lớn đại biểu hoạt động kiêm nhiệm nên thời gian dành cho hoạt động HĐND chưa được bảo đảm. Đôi khi yếu tố năng lực, trình độ chưa được quan tâm đúng mức, chất lượng hoạt động của các đại biểu có nơi, có lúc còn chưa đồng đều, vì chỉ có kiến thức chuyên môn cần thiết, chưa hiểu biết sâu rộng về pháp luật nên tổ chức thực hiện hoạt động của HĐND gặp khó khăn, khi đi giám sát theo đoàn và nghe các cơ quan thuộc đối tượng chịu sự giám sát báo cáo chưa nhìn ra vấn đề để phát hiện bất cập. Việc nắm bắt những bức xúc, tồn tại của địa phương nơi mình ứng cử chủ yếu do đại biểu là tổ trưởng, tổ phó với cương vị lãnh đạo tham gia nhiều hoạt động của HĐND thì mới nắm bắt được thông tin, hiểu sâu, rộng các cơ chế chính sách của Nhà nước nên có những phản ánh kịp thời, còn lại một số đại biểu khả năng nắm bắt thông tin chưa được như mong muốn.

Ngoài ra, Khoản 2, Điều 103, Luật Tổ chức chính quyền địa phương quy định “Đại biểu HĐND hoạt động không chuyên trách phải dành ít nhất một phần ba thời gian làm việc trong năm để thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của HĐND”. Tuy nhiên, thực tế hoạt động cho thấy, hầu như chưa có đại biểu kiêm nhiệm nào dành được thời gian theo quy định nêu trên cho hoạt động của HĐND; cũng chưa có quy định cụ thể đại biểu phải dành bao nhiêu thời gian trong tháng hoặc quý cho hoạt động đại biểu dân cử; chưa có quy định cụ thể để nhận xét đánh giá hoạt động của đại biểu HĐND. Mặt khác, nhận thức của các cấp uỷ, chính quyền và xã hội về hoạt động của HĐND có lúc, có nơi chưa đầy đủ nên phần nào ảnh hưởng đến nhiệm vụ, quyền hạn của đại biểu HĐND.

Để nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của HĐND rất cần chú trọng đến hoạt động của đại biểu không chuyên trách, do vậy cần đổi mới hình thức, nội dung tập huấn, bồi dưỡng nâng cao năng lực hoạt động của đại biểu HĐND. Tập trung vào kinh nhiệm nghiên cứu, thẩm tra và kỹ năng giám sát; xác định cách tiếp cận để nghiên cứu vấn đề cần giám sát; kinh nghiệm nêu vấn đề, đặt câu hỏi hợp lý với cơ quan hữu quan để làm rõ các nội dung cần xem xét. Kỹ năng tiếp xúc với cử tri cũng cần được hướng dẫn ngay từ khi đại biểu vừa trúng cử, cụ thể là kỹ năng lắng nghe và tiếp nhận thông tin từ nhân dân; kỹ năng thu thập, tổng hợp, xử lý thông tin; kỹ năng báo cáo, giải trình và trao đổi với công chúng; kỹ năng tuyên truyền kết quả kỳ họp, giải thích chính sách pháp luật, giải thích những vấn đề liên quan đến khiếu nại, tố cáo. Chú trọng kỹ năng chất vấn và đối thoại; phương pháp thu thập tài liệu, lựa chọn vấn đề đưa ra chất vấn.

Cần xây dựng quy định cụ thể khung đánh giá chất lượng hoạt động của đại biểu không chuyên trách nhằm phát huy tính chủ động của đại biểu; không thụ động chờ chỉ đạo của Thường trực HĐND. Đổi mới phương pháp tổ chức, triển khai các hoạt động của đại biểu, Tổ đại biểu HĐND các cấp; nội dung sinh hoạt của đại biểu, Tổ đại biểu phải phong phú tập trung vào việc TXCT, giám sát; tăng cường phối hợp giữa đại biểu, tổ đại biểu với chính quyền và nhân dân địa phương. Tổ chức kiểm điểm, đánh giá chất lượng, hiệu quả hoạt động của từng đại biểu theo khung tiêu chí chấm điểm cũng là giải pháp giúp các đại biểu thường xuyên có ý thức trách nhiệm trong việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ theo luật định.

Đặc biệt, Thường trực, các Ban HĐND tỉnh nên xem xét nghiên cứu xây dựng khung đánh giá chất lượng hoạt động của đại biểu không chuyên trách, góp phần triển khai có hiệu quả Luật Tổ chức chính quyền địa phương, Luật Hoạt động giám sát của Quốc hội và HĐND năm 2015. Nếu sớm nghiên cứu xây dựng và tham mưu HĐND tỉnh ban hành quy định này, tin tưởng rằng chất lượng hoạt động của đại biểu HĐND không chuyên trách các cấp sẽ được nâng lên, đáp ứng yêu cầu thực tế và mong muốn của cử tri.

Lưu Thị Hiên - Trưởng ban Văn hóa - Xã hội HĐND tỉnh Lào Cai
Quay trở lại đầu trang