Cập nhật 09:53 | 23/07/2014 (GMT+7)
.

Một số kinh nghiệm trong công tác giám sát chuyên đề về tuyển dụng, quản lý và sử dụng biên chế hành chính, sự nghiệp của HĐND tỉnh Thừa Thiên Huế

08:44 | 06/08/2012
Tham luận của Thường trực HĐND tỉnh Thừa Thiên Huế do ỦY VIÊN THƯỜNG TRỰC HĐND TỈNH PHẠM THỊ BÍCH THỦY trình bày tại Hội nghị Thường trực HĐND các tỉnh Bắc Trung bộ lần thứ 3

Giám sát là một chức năng quan trọng của HĐND và giám sát chuyên đề là hình thức giám sát chuyên sâu về một lĩnh vực, nhằm thu thập những thông tin mang tính toàn diện, đầy đủ và có tính hệ thống, qua đó giúp cơ quan dân cử quyết định những chủ trương, chính sách, giải pháp sát, đúng yêu cầu thực tế. Để không ngừng nâng cao chất lượng, hiệu quả giám sát chuyên đề, trong thời gian qua, Thường trực HĐND tỉnh Thừa Thiên Huế cùng với các Ban HĐND tỉnh đã tập trung tìm những giải pháp nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động giám sát chuyên đề, là một trong những nội dung trọng tâm nhằm phát huy vị trí “cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương” của HĐND các cấp; khẳng định chất lượng, hiệu quả hoạt động của HĐND trong tình hình hiện nay.

Thường trực HĐND tỉnh Thừa Thiên Huế xin đi sâu làm rõ những nét mới và kinh nghiệm rút ra qua việc giám sát chuyên đề về công tác tuyển dụng, sử dụng, quản lý biên chế hành chính và biên chế sự nghiệp năm 2010 và 2011 tại một đơn vị là Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Thừa Thiên Huế để Hội nghị tham khảo.

Những điểm nhấn của cuộc giám sát

Như chúng ta biết, Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn là cơ quan chuyên môn của UBND tỉnh, quản lý hoạt động trên nhiều lĩnh vực, có nhiều đơn vị trực thuộc và số lượng cán bộ, công chức, viên chức khá lớn. Tổ chức giám sát về công tác tuyển dụng, sử dụng, quản lý biên chế hành chính và biên chế sự nghiệp tại đơn vị này sẽ giúp cho Thường trực HĐND tỉnh và các Ban HĐND tỉnh có được nhiều thông tin quan trọng, làm cơ sở để tham mưu cho HĐND tỉnh trong việc quyết định phân bổ biên chế hành chính, biên chế sự nghiệp hàng năm và đánh giá được công tác quản lý, sử dụng biên chế tại các cơ quan, đơn vị.

Yêu cầu giám sát là đi sâu làm rõ các nội dung: (1) Việc phân bổ chỉ tiêu biên chế hành chính và biên chế sự nghiệp qua các năm (2010, 2011). Phân tích các lý do tăng, giảm biên chế kèm theo nhận xét, đánh giá trên cơ sở các quy định của Trung ương và của tỉnh, chỉ ra những khó khăn, tồn tại và việc cần phải làm trong thời gian tới. Nhu cầu biên chế năm 2012 và khả năng đào tạo, tuyển dụng để đáp ứng nguồn nhân lực có chất lượng, các kiến nghị, đề xuất đối với tỉnh; (2) Báo cáo chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức cho riêng từng khối hành chính, sự nghiệp. Công tác đào tạo, bồi dưỡng, đào tạo; (3) Báo cáo biến động tăng, giảm biên chế, nguyên nhân, công tác tuyển dụng (trình tự, thủ tục, thi tuyển, xét tuyển), luân chuyển cán bộ; việc chấp hành kỷ luật lao động, sử dụng thời gian làm việc,...(4) Đánh giá tình hình và thực trạng việc sử dụng các nguồn ngân sách và nguồn thu khác trong việc chi trả lương cho các đối tượng biên chế hành chính và biên chế sự  nghiệp; (5) Tình hình khiếu nại tố cáo và việc giải quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến cán bộ, công chức, viên chức...

Về thành phần Đoàn giám sát, ngoài các thành viên là Thường trực HĐND tỉnh, thành viên Ban Pháp chế, mời thêm các đồng chí có kinh nghiệm chuyên môn về công tác quản lý biên chế hành chính, sự nghiệp của Sở Nội vụ, Sở Tài chính, Văn phòng UBND tỉnh...

Đoàn giám sát đã phân công nhiệm vụ cụ thể cho các thành viên tìm hiểu sâu hoặc tiếp cận hồ sơ (khi cần thiết); theo những mảng nội dung được giao, các thành viên sẽ phải nghiên cứu các qui định pháp luật liên quan, chuẩn bị nội dung câu hỏi khi làm việc với Sở và các ban, phòng trực thuộc.

Kèm theo đề cương báo cáo, đoàn đã xây dựng một hệ thống các biểu mẫu rất công phu, gồm 8 biểu bảng phụ lục số liệu, thể hiện đầy đủ tình hình số lượng, chất lượng và biến động về biên chế của Sở trong năm 2010 và 2011.

Trong quá trình tiến hành giám sát ở cơ sở, theo nội dung được phân công, các thành viên nghiên cứu kỹ báo cáo, chuẩn bị các câu hỏi để trao đổi, tìm kiếm thông tin. Trưởng đoàn có nhiệm vụ trao đổi và tổng hợp những vấn đề mà đoàn đã phát hiện, yêu cầu đơn vị bổ sung, hoàn thiện nội dung báo cáo và các số liệu minh họa.

Kết thúc giám sát, mỗi thành viên đều có báo cáo đánh giá sâu về vấn đề được phân công, chuyển cho bộ phận Tổng hợp - Pháp chế tổng hợp chung.

Kết quả giám sát

Do được quan tâm đầu tư công sức và trí tuệ nên “sản phẩm” của cuộc giám sát đã đem lại kết quả tích cực. Báo cáo kết quả giám sát ngắn gọn, súc tích, nhận định đầy đủ, chính xác tình hình công tác tuyển dụng, sử dụng và quản lý biên chế của Sở NN&PTNT trong các năm 2010 và 2011; kèm theo là 08 biểu mẫu số liệu với 682 số liệu, thông tin phục vụ minh họa cho báo cáo và có kiến nghị xác đáng, lãnh đạo Sở NN&PTNT đồng tình cao và tiếp thu nghiêm túc các ý kiến của đoàn về những hạn chế, tồn tại của đơn vị, hứa khắc phục trong thời gian tới. Trên cơ sở đó, Đoàn giám sát đã chính thức báo cáo với Thường trực và HĐND tỉnh tại kỳ họp chuyên đề lần thứ nhất, vào tháng 4/2012 vừa qua.

Một vài kinh nghiệm từ cuộc giám sát

Thứ nhất, phải tạo sự chủ động cho cơ quan giám sát và đơn vị được giám sát: Chương trình giám sát được HĐND tỉnh thông qua từ kỳ họp cuối năm 2011, trong đó đã thể hiện đầy đủ nội dung giám sát, cơ quan tổ chức giám sát và đơn vị được giám sát, thời gian thực hiện nên đã giúp cho các cơ quan, đơn vị chủ động trong công tác chuẩn bị. Đối với đơn vị được giám sát là Sở NN&PTNT tỉnh, ngay từ đầu năm 2012, lãnh đạo Sở đã chủ động triển khai giao nhiệm vụ cho Phòng Tổ chức - cán bộ tiến hành nắm lại tình hình, xây dựng và hoàn thiện báo cáo, do đó từ buổi làm việc đầu tiên với Đoàn giám sát, báo cáo của Sở đã thể hiện sự nghiêm túc, đúng trọng tâm và đặc biệt là các số liệu cơ bản được cung cấp đầy đủ, tương đối chính xác.

Đối với đơn vị được mời tham gia thành viên đoàn giám sát, do đặt vấn đề sớm, có dự thảo kế hoạch giám sát kèm theo, trong đó xác định  nội dung và khoảng thời gian tiến hành nên các đơn vị chủ động công việc và cử những đồng chí chủ chốt, nắm chắc qui định của pháp luật và hiểu rõ tình hình biên chế các cơ quan, đơn vị cấp tỉnh. Tại  buổi họp đoàn lần thứ nhất, Đoàn đã được nghe nhiều ý kiến tham gia mang tính chuyên môn sâu để hoàn thiện dự thảo kế hoạch và đề cương báo cáo của cơ sở.

Thứ hai, cần quan tâm đầu tư để có một kế hoạch giám sát tốt nhất.

Việc ban hành kế hoạch giám sát một cách khoa học, hợp lý, phù hợp với thực tiễn của cơ quan được giám sát; đồng thời với một đề cương báo cáo giám sát chi tiết, đúng trọng tâm có ý nghĩa rất quan trọng quyết định cho thành công của cuộc giám sát. Đồng thời, tạo điều kiện rất thuận lợi cho các cơ quan, đơn vị, tổ chức trong xây dựng báo cáo, tổng hợp số liệu.

Trong đó yêu cầu báo cáo của đơn vị được giám sát ngắn gọn, đúng trọng tâm, tập trung vào các nhận định đánh giá, hạn chế liệt kê số liệu trong báo cáo. Kèm theo đó là hệ thống biểu mẫu được xây dựng công phu, thể hiện đầy đủ các nội dung cần tìm hiểu về nội dung giám sát.

Thứ ba, phân công nhiệm vụ các thành viên cụ thể, rõ ràng, gắn với trách nhiệm của cơ quan, đơn vị.

Đoàn giám sát phải có sự phân công trách nhiệm rõ ràng mảng nội dung mà thành viên phụ trách gồm: trách nhiệm tham gia vào đề cương báo cáo, trách nhiệm chuẩn bị các câu hỏi để tìm hiểu sâu vấn đề chuyên môn được phân công, trách nhiệm trong chủ động tiếp cận hồ sơ (nếu cần), trách nhiệm xây dựng báo cáo lĩnh vực của mình được phân công. Do đó, các thành viên đoàn rất chủ động và trách nhiệm, khắc phục mọi khó khăn của nhiệm vụ chuyên môn tại cơ quan để tham gia đầy đủ các buổi giám sát (vì nếu không tham gia đầy đủ thì khó có thể viết phần báo cáo của mình tốt được).

Trên cơ sở các báo cáo từng phần tốt, Bộ phận tổng hợp rất thuận lợi trong việc hoàn thiện báo cáo chung của đoàn.

Thứ tư, sự tham gia tự giác, tích cực của thành viên đoàn từ các cơ quan, đơn vị chuyên môn, có 2 ưu điểm đó là:

Một là, “giảm tải” cho các thành viên của Ban:

Do các thành viên các Ban HĐND đều kiêm nhiệm (trừ Phó trưởng ban), lại đảm nhận trọng trách trong các cơ quan, đơn vị, tổ chức của tỉnh nên việc bố trí thời gian tham gia giám sát của Ban là rất hạn chế. Áp dụng hình thức thành lập đoàn giám sát chuyên đề như trên, mỗi cuộc giám sát chỉ cần bố trí từ 2 -  3 thành viên Ban tham dự.

Hai là, kết hợp giữa “giám sát”“tư vấn pháp luật”:

Thành viên đoàn giám sát là lãnh đạo các phòng ban của các cơ quan chuyên môn nên rất am hiểu nội dung giám sát (nắm chắc hệ thống văn bản chuyên ngành và tình hình đơn vị được giám sát) nên phát huy tốt trong quá trình giám sát.

Ngoài việc tìm hiểu rất sâu các vấn đề chuyên môn tại cơ quan, đơn vị, tổ chức; bên cạnh đó, những thành viên này còn là người tuyên truyền, giải thích pháp luật cho lãnh đạo của đơn vị được giám sát. Do đó, không dừng lại ở chỗ “giám sát”, hỏi - đáp một chiều, mà qua làm việc với các đơn vị, đoàn giám sát còn làm thêm nhiệm vụ “tuyên truyền, giải thích pháp luật”, làm cho không khí buổi làm việc trở nên sôi động hơn, người được giám sát thấy rất bổ ích, không bị áp lực, thu hoạch được nhiều vấn đề qua buổi giám sát. Nhiều băn khoăn, trăn trở và đề xuất kiến nghị được giải quyết thỏa đáng ngay tại chỗ, nhờ đó sau khi hoàn thiện lại báo cáo thì nội dung báo cáo ngày càng gọn gàng, súc tích, đúng trọng tâm hơn.

Một số kiến nghị

Qua thực tế giám sát chuyên đề về công tác tuyển dụng, sử dụng, quản lý biên chế hành chính, sự nghiệp chúng tôi xin kiến nghị một số vấn đề sau:

Về phân bổ biên chế hành chính:

Theo quy định tại Điều 66 Luật cán bộ, công chức có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/2010 quy định thẩm quyền quyết định biên chế cán bộ công chức “Căn cứ vào quyết định chỉ tiêu biên chế được Chính phủ giao, HĐND cấp tỉnh quyết định biên chế công chức trong cơ quan của HĐND, UBND, đơn vị sự nghiệp công lập của ủy ban nhân dân các cấp”. Trong khi đó, mặc dù các Quyết định của Bộ Nội vụ phân bổ biên chế công chức mang nội hàm hướng dẫn qui trình phê duyệt và ra quyết định giao biên chế cụ thể cho địa phương, nhưng lại xác định quá cụ thể địa chỉ của từng biên chế tăng thêm, mang tính “áp đặt” nên hạn chế sự chủ động của địa phương. Do đó, xin kiến nghị với Bộ Nội vụ khi giao biên chế hành chính cho các địa phương chỉ nên giao tổng số biên chế công chức, số biên chế tăng thêm trong năm và định hướng bố trí biên chế (đơn vị mới thành lập, tăng chức năng nhiệm vụ,...). Việc còn lại do HĐND cấp tỉnh quyết định theo các qui định pháp luật hiện hành và thực tế của địa phương.

Về biên chế dự phòng cơ quan cấp tỉnh và cấp huyện:

Năm 2012, Bộ Nội vụ tham mưu cho Thủ tướng Chính phủ tăng biên chế hành chính là rất ít (2.971 biên chế) và bố trí biên chế dự phòng rất lớn (4.000 biên chế - bằng 134,6% biên chế phân bổ). Trong khi nhu cầu thực tế các địa phương lớn nhưng chỉ được đáp ứng nhỏ giọt. Điều này làm khó khăn cho các địa phương và là điều kiện để cơ chế xin - cho tồn tại. Đề nghị Bộ Nội vụ nghiên cứu giảm tỷ lệ dự phòng xuống một mức thích hợp hơn.

Về biên chế sự nghiệp:

Đề nghị Bộ Nội vụ sớm có văn bản triển khai và hướng dẫn cụ thể việc thực hiện Nghị định số 41/2012/NĐ-CP ngày 08/5/2012 của Chính phủ quy định về vị trí việc làm trong đơn vị sự nghiệp công lập.

Quay trở lại đầu trang