Cập nhật 17:07 | 16/08/2018 (GMT+7)
.

Trong việc điều hành giá xăng dầu của Bộ Công thương - có sự tác động của lợi ích nhóm và liên quan đến độc quyền doanh nghiệp xăng dầu hay không?

09:01 | 15/06/2012

ĐBQH Lê Đắc Lâm (Bình Thuận): Vì sao khi giá xăng dầu thế giới tăng thì giá xăng dầu trong nước tăng ngay với mức tăng cao, nhưng khi giá xăng dầu thế giới hạ thì giá xăng dầu trong nước hạ không kịp thời, rất chậm, mức hạ không đáng kể?

Cử tri rất bức xúc trong việc điều hành giá xăng dầu của Bộ Công thương trong thời gian vừa qua. Việc này có kiến nghị của cử tri nhưng chưa được trả lời. Do vậy, tôi đề nghị Bộ trưởng cho biết, vì sao khi giá xăng dầu thế giới tăng thì giá xăng dầu trong nước tăng ngay với mức tăng cao, nhưng khi giá xăng dầu thế giới hạ thì trái lại giá xăng dầu trong nước hạ không kịp thời, rất chậm, mức hạ không đáng kể. Bộ trưởng cho biết ý kiến của mình như thế nào? Ở đây có sự tác động của lợi ích nhóm và liên quan đến độc quyền doanh nghiệp xăng dầu hay không?

Bộ trưởng Bộ Công thương Vũ Huy Hoàng: Khi giá thế giới hạ thì trước hết các doanh nghiệp cũng phải có trách nhiệm hạ giá để bảo đảm nhu cầu của người dân

Hiện nay, chúng ta đang điều hành xăng dầu theo Nghị định 84. Giá xăng dầu vận hành theo cơ chế thị trường, có sự quản lý của Nhà nước. Và một trong những quy định của Nghị định 84 là yêu cầu các thương nhân đầu mối về nhập khẩu xăng dầu khi có biến động giá trên thị trường thế giới thì trên cơ sở mức giá của 30 ngày trước đó phải quyết định việc tăng giá hay giảm giá theo tần suất là nếu tăng giá thì tối thiểu khoảng cách lần sau với lần trước phải 10 ngày, còn nếu giảm giá thì tối đa là 10 ngày. Trước hết, vì sao con số phải lấy giá cơ sở của 30 ngày trước đó, vì theo quy định Chính phủ yêu cầu các doanh nghiệp đầu mối xăng dầu phải có dự trữ trong lưu thông là 30 ngày cho sản phẩm xăng dầu.

Thứ hai, biến động giá của thị trường bên ngoài cũng có độ trễ của nó, vì việc chúng ta có xăng dầu là phần lớn do chúng ta nhập khẩu. Hiện nay, Nhà máy Lọc dầu Dung Quất sản xuất 1 năm khoảng hơn 5 triệu tấn, nhu cầu của chúng ta sử dụng khoảng 16 triệu tấn. Như vậy chúng ta phải nhập khoảng hơn 10 triệu tấn, phụ thuộc vào việc nhập khẩu, có thể lô hàng đến Việt Nam ngày hôm nay phải được nhập khẩu từ cách đó hàng tháng và giá lúc đó khác. Về độ trễ của giá là có nhưng 30 ngày dự trữ lưu thông cũng là có chuyện như vậy, nhưng quan trọng nhất là khi giá thế giới thay đổi thì giá trong nước phải thay đổi, tần suất là như vậy. Chỉ có điều đúng như đại biểu phản ảnh: một là nó chưa kịp thời, hai là có hiện tượng giá thế giới giảm tương đối mạnh mà giá trong nước giảm có mức độ. Điều này theo cơ chế vận hành của Nghị định 84, trước hết chúng ta sử dụng quỹ bình ổn giá và công cụ thuế để bảo đảm khi giá xăng dầu tăng quá cao cũng không ảnh hưởng nhiều đến người tiêu dùng trong nước. Khi giá thế giới hạ thì trước hết các doanh nghiệp cũng phải có trách nhiệm hạ giá để bảo đảm nhu cầu của người dân. Tuy nhiên, qua 2 năm vận hành, Nghị định 84 ban hành vào tháng 9.2010 chúng ta làm và có rút kinh nghiệm, Thủ tướng Chính phủ đang chỉ đạo Bộ Tài chính và Bộ Công thương nghiêm túc xem xét quá trình vận hành này. Nếu thấy có gì bất hợp lý thì phải báo cáo Chính phủ xem xét, bổ sung, sửa đổi theo tinh thần giá xăng dầu là thị trường nhưng có sự quản lý của Nhà nước và bảo đảm quyền lợi của người tiêu dùng. Hiện nay, Bộ Tài chính và chúng tôi đang phối hợp và nghiên cứu về quỹ bình ổn giá xăng dầu, về tần suất điều chỉnh giá, về trách nhiệm của các thương nhân đầu mối đối với vấn đề biến động giá. Chúng tôi đang phối hợp để báo cáo Thủ tướng Chính phủ.

Còn ý kiến đại biểu phản ánh cử tri có tâm trạng thì chúng tôi rất chia sẻ, vì đúng xăng dầu là mặt hàng tương đối đặc biệt, không được như điện nhưng cũng gần như điện, phục vụ cho đời sống, phục vụ cho sinh hoạt, phục vụ cho sản xuất, mà giá xăng dầu còn liên quan đến những giá khác nữa. Vì vậy, chúng tôi nghĩ rằng đây là thực tế và sẽ cùng Bộ Tài chính báo cáo Thủ tướng, báo cáo Chính phủ xem xét.

Quay trở lại đầu trang