Cập nhật 17:07 | 16/08/2018 (GMT+7)
.
Câu hỏi khó và cách trả lời... hết mình

ĐỂ LẤP ĐẦY CẦN PHẢI CÓ THỜI GIAN NHẤT ĐỊNH
(Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Nguyễn Minh Quang: Thái độ của chúng ta là phải cương quyết)

08:42 | 14/06/2012
Dù chất lượng câu hỏi của ĐBQH không đồng đều, vẫn xuất hiện những câu hỏi toàn tâm toàn ý với dân với sự phát triển của đất nước. Có cả những câu hỏi cho sự xót xa...
Cũng có những câu hỏi khó. Rất khó. Và, truy kích đến cùng đầy chất lý luận và thực tế.
Có, và có rất nhiều câu trả lời cho câu hỏi khó là trả lời không khó, trả lời... hết mình
Điều chủ yếu ở phiên chất vấn và trả lời chất vấn là phải tạo nên kịch tính, chấp nhận kịch tính để từ cao trào đó sẽ bật ra lời đáp nhằm tạo dựng nên một cơ thể khỏe mạnh.

ĐBQH Võ Kim Cự (Hà Tĩnh): Đề nghị Bộ trưởng cho biết những giải pháp mạnh để thực hiện nghiêm túc Nghị quyết của QH về cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất?

Thực hiện Nghị quyết 07 QH Khóa XII phấn đấu đến 2010 cơ bản hoàn thành việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho tất cả các loại đất trên phạm vi toàn quốc. Tuy nhiên, đến thời điểm này, tỷ lệ đạt vẫn còn thấp. Thực tế các địa phương việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất là công việc rất cấp bách, cơ bản và quan trọng để phục vụ trực tiếp cho việc phát triển kinh tế - xã hội, đặc biệt phát triển sản xuất, kinh doanh, bảo đảm an sinh xã hội. Vì lẽ đó, đề nghị Bộ trưởng cho biết, những giải pháp mạnh sắp tới để thực hiện nghiêm túc và thắng lợi nghị quyết của QH đã đề ra?

BT Nguyễn Minh Quang: Chúng tôi bàn với anh em trong Bộ, họ nói là bây giờ với điều kiện phải có kinh phí, có nguồn vốn của địa phương, có nguồn vốn của Trung ương thì cố gắng làm thế nào đến năm 2015

Liên quan đến vấn đề cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, tôi nhớ trong Nghị quyết 07 lời hứa của Bộ trưởng trước tôi là đến năm 2010 căn bản cấp xong giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nhưng hiện nay vẫn tồn tại. Chủ trương này thể hiện quyết tâm của chúng ta, trong đó có Bộ Tài nguyên và Môi trường và các tỉnh.

Thứ nhất, về tình hình hiện nay đối với một số loại đất như đất nông nghiệp, đất lâm nghiệp, đất ở nông thôn, tỷ lệ đã cấp giấy chứng nhận đạt trên 85%. Còn 2 loại hiện nay đang còn thấp là đất đô thị đạt 63% và đất chuyên dùng khoảng 60%. Nguyên nhân của tình hình này, trước hết các trường hợp còn lại khó cấp giấy là do giấy tờ không hợp lệ, nguồn gốc phức tạp, có những vi phạm trong việc xây dựng các công trình hoặc liên quan đến quy hoạch. Vừa rồi, có đại biểu chất vấn là tại sao hai bên bờ sông Nhuệ có một số hộ đã rất lâu rồi nhưng không cấp giấy được vì liên quan đến việc sử dụng hành lang của bờ sông này. Hiện nay, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn và Hà Nội đã có quy hoạch, sau quy hoạch này mới cấp được. Có những nguyên nhân như vậy mong các đại biểu quan tâm và hết sức thông cảm.

Thứ hai, hệ thống văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất của các cấp thiếu cán bộ chuyên môn so với yêu cầu. Chúng ta cứ nói biên chế thế này, thế khác nhưng thực ra như một huyện chỉ có vài cán bộ, trong khi đó khối lượng công việc rất lớn, trình độ anh em có hạn.

Thứ ba, kinh phí đo đạc lập bản đồ địa chính, báo cáo Thủ tướng và QH, đây là phần hết sức nan giải. Nhu cầu có thể cấp phép giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cần khoảng 30.000 tỷ đồng nhưng trong thực tế hiện nay, mỗi năm kể cả vốn nước ngoài, VLAP của Anh có nguồn khác của Nhà nước đầu tư hàng năm rất ít, khả năng bố trí được khoảng 1.000 tỷ/năm so với nhu cầu phải có 30.000 tỷ đồng mới có thể làm hết các thủ tục hồ sơ địa chính thì lúc đó mới cấp giấy được. Đây là lý do hết sức cơ bản. Hôm nay chúng tôi xin chính thức báo cáo QH tình hình như vậy.

Một vấn đề nữa, tập trung làm thế nào giải quyết những tồn tại cũ như đất đô thị, đất chuyên dùng phải phấn đấu đưa lên 80%, giờ cấp xong toàn bộ là khó, diễn biến phức tạp. Vấn đề cấp đổi hay quá trình dồn điền đổi thửa phải cấp mới, cấp đổi hoặc giao dịch đất này rất lớn. Tôi đã vào An Giang khảo sát, ở đó một năm có khi phải mấy chục nghìn chuyển đổi đất giữa các hộ với nhau, rõ ràng nó sẽ thay đổi. Bây giờ nói hoàn thành việc cấp giấy chứng nhận sở hữu đất tôi cho là không bao giờ có thể hoàn thành được. Chúng ta sẽ giải quyết những cái cơ bản nhất, còn quá trình diễn ra thì vẫn phải làm.

Có ý kiến hỏi là những vấn đề còn tồn tại hiện nay đến bao giờ mới dứt điểm được - chúng tôi bàn với anh em trong Bộ, họ nói là bây giờ với điều kiện phải có kinh phí, có nguồn vốn của địa phương, có nguồn vốn của Trung ương thì cố gắng làm thế nào đến năm 2015 gì đó. Nói như vậy cũng là quá rộng nhưng trong thực tế nó liên quan đến rất nhiều vấn đề và vấn đề kinh phí rất khó khăn. Ý kiến của đại biểu Võ Kim Cự, chúng tôi xin tiếp thu và phía Bộ chúng tôi xin tiếp tục tham mưu.

ĐBQH Lê Đình Khanh (Hải Dương): Tổng diện tích các khu công nghiệp trên cả nước đã lên tới 63 ngàn ha và tỷ lệ lấp đầy mới chỉ đạt 51%, gây nên tình trạng đất đai bỏ hoang hóa, lãng phí - Trách nhiệm của Bộ Tài nguyên và Môi trường trong vấn đề này như thế nào?

Cuối năm 2010, Bộ Tài nguyên và Môi trường đã nhận định là tình hình phát triển các khu công nghiệp quá nóng. Cả nước có tổng diện tích các khu công nghiệp đã lên tới 63 ngàn ha và tỷ lệ lấp đầy mới chỉ đạt 51%. Đã quá nóng như vậy nhưng sau 1 năm, theo Báo cáo kết quả giám sát việc giải quyết kiến nghị của cử tri gửi đến Kỳ họp thứ Hai, QH Khóa XII do Trưởng ban Dân nguyện của QH trình bày, đã tăng lên thêm 13 ngàn ha (năm 2011), gây nên tình trạng đất đai bỏ hoang hóa, lãng phí. Nhiều khu công nghiệp đi vào hoạt động, nhưng chưa có hệ thống xử lý nước thải đạt tiêu chuẩn, vẫn xả thải ra làm ô nhiễm môi trường gây bất bình trong dư luận. Cử tri chờ đợi Bộ đưa ra các giải pháp để xử lý khắc phục tình trạng trên, nhưng đến nay vẫn không có chuyển biến đáng kể. Nhiều nơi nhân dân tiếc của vì tấc đất, tấc vàng nên đã tự ý vượt rào vào khu công nghiệp, khu dự án để khai hoang sản xuất. Có nơi nhân dân kéo đông người để khiếu kiện phản đối việc xả thải gây ô nhiễm môi trường. Như vậy, từ vi phạm pháp luật của doanh nghiệp dẫn đến vi phạm pháp luật của người dân làm mất an ninh trật tự.

Đề nghị Bộ trưởng cho biết, cần có biện pháp gì để chấm dứt tình trạng trên và trách nhiệm của Bộ Tài nguyên và Môi trường trong vấn đề này như thế nào? Phải chăng việc cấp đất, cấp phép đầu tư thì dễ, vui vẻ, thu hồi, đình chỉ thì khó nên các địa phương nhẹ tay chần chừ?

BT Nguyễn Minh Quang: Để lấp đầy các khu công nghiệp cần phải có thời gian nhất định. Ví dụ Khu công nghiệp Tân Thuận cũng phải mất độ 20 năm mới có thể lấp đầy

Về phát triển khu công nghiệp, trong Kỳ họp thứ Hai, QH đã nghe báo cáo giám sát và cũng thấy rõ thực trạng. Hiện nay, chúng ta có 283 khu công nghiệp, trong đó hơn một nửa đã đưa vào sử dụng. Phát triển khu công nghiệp là đòi hỏi rất bức bách đối với quá trình thực hiện công nghiệp hóa, hiện đại hóa của đất nước. Tuy nhiên, trên thực tế, vấn đề chúng ta triển khai, sau đó kêu gọi đầu tư, các nhà đầu tư có thể vào đây để sớm lấp đầy được. Để làm được điều này cần phải có thời gian nhất định. Ví dụ Khu công nghiệp Tân Thuận, TP Hồ Chí Minh, một khu công nghiệp sớm nhất thì cũng phải mất độ 20 năm mới có thể lấp đầy được.

Khó khăn thứ nhất đối với các khu công nghiệp là tỷ lệ diện tích lấp đầy mới chỉ trên 50%. Trong khi tỷ lệ lấp đầy của khu công nghiệp còn thấp như vậy thì các khu công nghiệp khác vẫn triển khai thì chúng tôi cho rằng vấn đề triển khai các khu công nghiệp này theo quy hoạch, kế hoạch của địa phương, trên cơ sở phê duyệt của Chính phủ. Chúng tôi thấy việc triển khai này nằm trong quy hoạch, theo chúng tôi vẫn chấp nhận được. Nhưng chỉ có điều chúng ta phải xử lý tốt các nội dung trong đó, nhất là cố gắng làm thế nào các nhà đầu tư sớm lấp đầy được diện tích khu công nghiệp đã xây dựng và xử lý chất thải. Trong việc xử lý chất thải đối với những khu công nghiệp trước đây, khi chưa có Luật về môi trường năm 2005 là vấn đề khác, chúng ta phải chấp nhận có nhiều lộ trình để xử lý.

Về trách nhiệm của Bộ Tài nguyên và Môi trường, quan điểm của chúng tôi là không hy sinh môi trường bằng mọi giá, có thể giai đoạn trước theo quy luật phát triển, giữa vấn đề phát triển và vấn đề môi trường mâu thuẫn với nhau, trong chừng mực nào đó chúng ta chấp nhận, nhưng đến nay vấn đề môi trường là yêu cầu của xã hội. Phải làm tốt công tác thẩm định về đánh giá tác động môi trường, sau khi có quyết định đánh giá đó các khu công nghiệp mới được triển khai. Các vị đại biểu yên tâm vì trên cơ sở đánh giá tác động môi trường, có phương án xây dựng khu xử lý, nhất là xử lý nước thải, xử lý chất rắn thì dự án đó mới được triển khai, kéo theo đó là một hệ thống có thể kiểm soát được tình hình. Ví dụ các khu công nghiệp của Bình Dương, tỉnh Bình Dương có hệ thống có thể quan sát được lượng nước thải từng nhà máy trong khu công nghiệp đó 24/24 giờ. Các vị yên tâm là hướng tới sẽ triển khai như vậy, không phải các khu công nghiệp cứ làm như trước đây.

ĐBQH Lê Đình Khanh (Hải Dương): Nếu như chúng ta không nương nhẹ mà làm nghiêm thì các khu công nghiệp, khu chế xuất đang hoạt động này phải có được hệ thống xử lý nước thải đạt tiêu chuẩn môi trường

Tôi cơ bản đồng tình với ý kiến Bộ trưởng trả lời 2 câu hỏi, song vẫn còn những ý tôi thấy trách nhiệm chưa rõ. Đó là năm 2010 chúng ta mới có 249 khu công nghiệp, khu chế xuất, sau 1 năm chúng ta nói là phát triển quá nóng thì vẫn sinh thêm 34 khu công nghiệp với 13.000ha mặc dù tôi biết vừa qua Thủ tướng cũng đã chấn chỉnh, có văn bản dừng mở thêm các khu công nghiệp, cụm công nghiệp. Một ý nữa trong này là diện tích chưa lấp đầy còn quá lớn trong khi nhiều địa phương hiện nay vẫn cho tiếp tục các dự án ra ngoài khu công nghiệp. Mặc dù có nhiều khu công nghiệp trong đó nhưng vẫn cho các dự án mở ra ngoài khu công nghiệp, tức là lấy đất ở ngoài gây nên tình trạng ô nhiễm môi trường... Bộ trưởng phải kiên quyết trong vấn đề này.

Về 35% khu công nghiệp hiện nay đang hoạt động nhưng chưa có hệ thống xử lý nước thải đạt tiêu chuẩn môi trường. Việc này kỳ họp trước tôi đã phát biểu trước diễn đàn. Nếu như chúng ta không nương nhẹ mà làm nghiêm thì các khu công nghiệp, khu chế xuất đang hoạt động này phải có được hệ thống xử lý nước thải đạt tiêu chuẩn môi trường, không khó gì trong việc đó mà họ không làm được. Chúng ta vì nương nhẹ, vì lý do này, lý do khác cho nên đến nay vẫn còn 35% khu công nghiệp đang hoạt động mà chưa đạt theo quy định của Luật về môi trường. Tôi biết Bộ Tài nguyên và Môi trường đã có Thông tư 08 kiên quyết trong năm 2010 là 100% khu công nghiệp, khu chế xuất đều có hệ thống xử lý nước thải bảo đảm tiêu chuẩn môi trường nếu đi vào hoạt động. Điều đó đã được thông tư, đã được luật quy định nhưng chúng ta nhẹ tay.

BT Nguyễn Minh Quang: Tôi đồng tình với ý kiến của đại biểu Lê Đình Khanh về thái độ của chúng ta là phải cương quyết

Vấn đề mở thêm các khu công nghiệp hiện nay có nhiều. Năm 2011 có 34 khu mới, theo quy hoạch vẫn triển khai, chỉ có điều bây giờ ta lấy doanh nghiệp đăng ký để đưa vào khu lấp thực tế cũng khó. Chúng ta cần phải chấp nhận nhưng hết sức chú ý là làm thế nào để đối với các doanh nghiệp khác, chúng ta kiên quyết không cấp đất ngoài khu công nghiệp.

Chúng ta đang có 35% khu công nghiệp chưa có cơ sở xử lý nước thải. Tôi đồng tình với ý kiến của đại biểu Lê Đình Khanh về thái độ của chúng ta là phải cương quyết. Tới đây sẽ tiếp tục kiểm tra và sẽ có biện pháp đối với 35% khu công nghiệp này khi chưa có cơ sở xử lý nước thải dứt khoát là không được hoạt động.

Nguyễn Vũ ghi
Quay trở lại đầu trang