Sổ tay

Không bỏ sót đối tượng thụ hưởng

08:22 | 02/06/2019
Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng được ban hành năm 1994, đến nay đã được sửa đổi, bổ sung nhiều lần (các năm 1994, 2005, 2007, 2012) nhằm phù hợp với sự phát triển KT - XH của đất nước. Pháp lệnh năm 2012 đã cơ bản hoàn thiện và mở rộng điều kiện, tiêu chuẩn xác nhận đối tượng cũng như các chế độ, chính sách ưu đãi, tạo hành lang pháp lý trong việc thực hiện chính sách người có công với cách mạng… Tuy nhiên, quá trình triển khai cho thấy, Pháp lệnh còn bộc lộ một số hạn chế cần phải sửa đổi bổ sung, bảo đảm công bằng minh bạch, thống nhất và chặt chẽ.

Dẫn chứng về điều kiện để xác nhận thương binh, liệt sĩ theo quy định hiện hành có một số điểm chưa phù hợp, Thứ trưởng Bộ Công an Thượng tướng Nguyễn Văn Thành cho biết:  Nghị định số 31/2013/NĐ-CP ngày 9.4.2013 của Chính phủ quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành một số điều của Pháp lệnh ưu đãi người có công sửa đổi năm 2012, ghi rõ: “Đối tượng được xem xét xác nhận thương binh, liệt sĩ khi “trực tiếp tham gia đấu tranh chống lại hoặc ngăn chặn các hành vi gây nguy hiểm cho xã hội thuộc các tội được quy định trong Bộ luật Hình sự”. Theo đó, trong khi làm nhiệm vụ, cán bộ, chiến sĩ phải trực tiếp tham gia truy bắt, bắt giữ, ngăn chặn hành vi phạm tội đang xảy ra mà bị thương, hy sinh mới được xác nhận là thương binh, liệt sĩ. “Quá trình đấu tranh chống tội phạm phải trải qua nhiều giai đoạn khác nhau, chiếu theo quy định này, một số trường hợp sẽ không được hưởng các chế độ, chính sách ưu đãi với người có công”.

Ngoài ra, quy trình giải quyết các thủ tục hành chính lĩnh vực người có công có điểm chưa rõ ràng, gây khó khăn cho quá trình cải cách thủ tục hành chính, làm chậm thời gian giải quyết với một số nhóm đối tượng. Nhiều quy định trong lĩnh vực người có công cũng bộc lộ sự cứng nhắc, chồng chéo, khó triển khai… Đó là chưa kể do lỗ hổng chính sách, các quy định chưa chặt chẽ đã dẫn đến tình trạng có hàng ngàn trường hợp làm giả hồ sơ trục lợi chính sách. Cụ thể, trong 5 năm thực hiện Pháp lệnh 2012, qua thanh tra đã kiểm tra trên 75.000 hồ sơ, phát hiện trên 9.300 hồ sơ có sai phạm hoặc nghi vấn sai phạm cần phải xác minh hoặc trưng cầu giám định kỹ thuật hình sự, kiến nghị đình chỉ trợ cấp trên 1.000 đối tượng…

Tại Hội thảo lấy ý kiến Hồ sơ đề nghị xây dựng dự án Pháp lệnh ưu đãi người có công với cách mạng (sửa đổi) do Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội tổ chức mới đây, Thứ trưởng Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội Lê Tấn Dũng cho biết: Với chủ trương không bỏ sót đối tượng thụ hưởng chính sách, không để xảy ra tình trạng lợi dụng chính sách người có công để trục lợi, gây bức xúc dư luận xã hội, Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội xây dựng dự án Pháp lệnh ưu đãi người có công với cách mạng (sửa đổi) nhằm sửa đổi toàn diện để thay thế Pháp lệnh hiện hành, tháo gỡ các vấn đề còn vướng mắc trong quá trình thực hiện. Theo đó, Dự án Pháp lệnh ưu đãi người có công với cách mạng (sửa đổi) tập trung sửa đổi, bổ sung một số nội dung: Quy định về nguyên tắc hưởng chế độ ưu đãi, tránh giải quyết trùng lặp; về điều kiện tiêu chuẩn xác nhận (xác nhận người hoạt động cách mạng trước ngày 1.1.1945; xác nhận liệt sĩ, thương binh; xác nhận bệnh binh). Sửa đổi tên gọi của một số đối tượng người có công, một số thuật ngữ: Người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học đổi thành người hoạt động kháng chiến bị mắc bệnh có liên quan đến phơi nhiễm với chất độc hóa học; người hoạt động cách mạng hoặc hoạt động kháng chiến bị địch bắt tù, đày đổi thành người tham gia cách mạng, người tham gia kháng chiến, người tham gia chiến tranh bảo vệ Tổ quốc và làm nghĩa vụ quốc tế bị địch bắt tù, đày…

Dự kiến, sẽ trình UBTVQH xem xét cho ý kiến thông qua vào tháng 11.2019. Việc sửa đổi Pháp lệnh lần này sẽ tháo gỡ các vấn đề còn vướng mắc, bảo đảm quyền và lợi ích chính đáng của người có công với cách mạng và thân nhân. Đồng thời, tạo cơ sở pháp lý chặt chẽ, minh bạch, thống nhất, bảo đảm công bằng, tạo sự đồng thuận cao của xã hội trong quá trình tổ chức thực hiện chính sách ưu đãi đối với người có công trong những năm tới.

Trần Hải